۱۴۰۲/۱۲/۲۴ ۱۴:۱۷
پرسش:
نمی شود قرآن هم فصیح باشد و هم اعجاز علمی داشته باشد. اگر قرآن اعجاز علمی داشته باشد، یعنی به گونه ای سخن گفته که قرار است بعدا معنای اصیل آن کشف شود و آنچه تاکنون فهمیده شده، با معنای اصیل و دقیقش فاصله داشته است. مثلا آیه ﴿و الشَّمس تَجری لمستَقَر لَها﴾؛ اشاره به حرکت خورشید دارد و آن را نشانه خدا می داند. تا چند سده پیش، همه انسانها حرکت خورشید را همان حرکت از مشرق به مغرب می دانستند که منشا پیدایش شب و روز است و سبب نظم و نظامی برای زمین و زمان شده و آن را نشانه خدا می دانستند. اما اینک با استفاده از دستاوردهای علمی روشن شده که اساسا خورشید از مشرق به مغرب حرکت نمی کند و این زمین است که حرکت کرده و شب و روز پیش آمده است و منظور از حرکت خورشید در این آیه نیز حرکت دورانی و انتقالی خورشید در مدار ثابت است و این را نشانگر اعجاز علمی قرآن می دانند که امروزه اثبات شده است.
همینطور که می بینید، اعتقاد به اعجاز علمی قرآن، با فصاحت قرآن ناسازگار است و اعتقاد به فصاحت قرآن و تناسب با فهم مخاطبان نیز با اعجاز علمی قرآن ناسازگار است. نظر شما چیست؟
پاسخ:
به نظر میرسد هیچ تعارضی بین فصیح بودن آیات قرآن کریم با معجزه علمی بودن بعضی اد که درباره موضوعى معیّن و یا داستانى مخصوص قلمفرسائى کنند. یقیناً پس از آماده شدن دو مقاله با مطالعه آنها میزان اطلاعات و قدرت قلم نویسنده را مىتوان فهمید، هر فرد غیر متخصّصى هم مىتواند بهآسانی، ضعف و نارسائى و سستى جملات دانشآموز را در برابر پختگى و شیوائى و رسایی عبارات استاد، دریابد درحالیکه نمىداند چه کسى و با چه معلوماتى کدامیک از این دو مقاله را نوشته است.
در مورد قرآن نیز، قدرت نویسندگى تواناترین نویسندگان عرب، در برابر آیات شیوا و رسای قرآن یعنى فصاحت و بلاغت آن، مانند مقاله دانشآموز در برابر نوشته استاد است. البتّه این مثل و تشبیه براى تقریب به ذهن است وگرنه فرق مطلب از زمین تا آسمان است و هیچ نوشتهاى قابل قیاس باقدرت قلم قرآن نیست و دشمنان سرسخت اسلام در طی چهارده قرن همواره از مقابله با قرآن عاجز بودهاند و کسانی که قدم در میدان مقابله با قرآن گذاشتهاند نتیجهاى جز رسوایی و سرشکستگى نبردهاند. (2)
2- اعجاز علمی
اعجاز علمى قرآن به مطالب و اسرار علمى گفته مىشود که در قرآن بیانشده و در عصر نزول قرآن براى بشر معلوم نبوده و پس از پیشرفت علوم کشفشده است. (3)