
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، اسلام، گذشت را نه یک رفتار عادی، بلکه صفت قهرمانان اخلاق میداند. قهرمان واقعی کسی نیست که در لحظه قدرت، انتقام میگیرد، بلکه کسی است که میتواند ببخشد. زیباترین تجسم این اصل، در رفتار یوسف صدیق (ع) دیده میشود. او پس از سالها رنج و فراق، در اوج قدرت و حاکمیت بر مصر، زمانی که برادران خاطی در برابر او سرافکنده بودند، نگفت: «به سزای عملتان میرسید»، بلکه فرمود: «لا تَثْرِیبَ عَلَیْکُمُ الْیَوْمَ» (یوسف، ۹۲)؛ «امروز هیچ سرزنشی بر شما نیست.»
بنابر روایت ابنا، در فرهنگ غنی اسلام، روابط انسانی بر پایهای از اخلاق، محبت و گذشت بنا نهاده شده است. یکی از بنمایههای اساسی این فرهنگ، آیه شریفه «خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِینَ» (اعراف، ۱۹۹) است. این آیه، که خطاب به پیامبر اکرم (ص) نازل شده، در حقیقت منشور اخلاقی زیستن در کنار دیگران است.
سه اصل بنیادین در یک آیهن یوسف، حتی سرزنش زبانی هم از او دریغ گردد.
از عذرخواهی تا بخشش
فرهنگ قرآنی «خُذِ الْعَفْوَ» به ما میآموزد که جامعه سالم، جامعهای است که در آن:
· افراد قدرت پذیرش عذرخواهی را داشته باشند.
· بخشش نه از موضع ضعف، بلکه از جایگاه قدرت اخلاقی انجام شود.
· در برابر نادانی، سکوت و رویگردانی هوشمندانه جایگزین درگیری بیحاصل گردد.
اگر هر یک از ما در خانواده، محیط کار و جامعه، این سه اصل را سرلوحه زندگی خود قرار دهیم، بسیاری از کینهها و دشمنیها جای خود را به مهر و آرامش خواهد داد. به راستی که «خُذِ الْعَفْوَ» نسخهای برای حیات طیبه است.
