اقتصاد۲۴- فروش قسطی لوازم خانگی این روزها بازاری پرکشش برای دلالان فراهم کرده و خریدهای صوری را رونق داده است. منشأ خریدهای صوری به واسطه خرید دینی است که بانکها انجام میدهند. امروز بانکها برای پرداخت تسهیلات هزاران مانع ایجاد کردهاند، اما همین بانکها در مراکز بزرگ فروش، باجه ایجاد کرده و تامین مالی میکنند.
امکان خرید قسطی در شرایطی که راه گرفتن تسهیلات بانکی بسته است، مردم را به سمت خریدهای صوری کشانده است. قدرت خرید مردم کاهش یافته و نقدینگی دیگر کمتر در دست مردم میماند همین سبب شده افراد برای گرفتن تسهیلات، حتی شده با پرداخت سودهای غیرمتعارف از روشهای غیرمرسوم استفاده کنند.
راه برای پرداخت پول از کانال مراکز بزرگ فروش لوازمخانگی باز است. افراد با انتخاب کالا از این مراکز به باجههای مستقر بانکها در مالها مراجعه کرده و حواله خرید کالا را تحویل میگیرند. اما به جای گرفتن کالا این حواله را به دلالان میفروشند. برای اینکه بدانیم روند کار چگونه انجام میشود و دلالان با این حوالهها چه بلایی سر کسبه امینحضور میآورند باید داستان تولد این مالها را مرور کنیم.
ماجرای تولد اولین مال لوازم خانگی به دورهای باز میگردد که برندهای خارجی از ایران رفتند و فضا برای تولیدات داخلی باز شد. البته اولین شعبه این مرکز در قم و در سال ۱۳۹۳ احداث شد. اما با شروع کرونا فعالیت سرا توسعه یافت و در سال ۱۳۹۹ بر فضای آن افزوده شد. اینها توضیحاتی است که علیاصغر عبدالحی، مسئول روابط عمومی این مجموعه در نشست خبری با اصحاب رسانه آذر امسال مطرح میکند.
هرچند این مجموعه از زمان آغاز به کار، تبلیغاتی در فضای رسانه داشت، اما هیچیک از اصناف احساس خطری بابت ورود این مجموعه به حوزه لوازم خانگی نمیکردند، چون گمانهها این بود که مرکز نامبرده نیز مانند هایپرها عمل خواهد کرد. اما در ماجرای هایپرها، بانکها از فروش آنها حمایت نمیکردند.
مجموعه مزبور متعلق به فردی به نام ح-الف است. طبق گفته مطلعان، او سالها پیش در حوزه فروش اقساطی مبلمان فعالیت داشت، اما در دورهای ورشکست میشود، اینکه چه اتفاقی میافتد چند سال بعد با یک سرمایه عظیم وارد بازار لوازمخانگی میشود، مشخص نیست.
بعد از ح-الف این بار برادر دیگر به سراغ تولیدکنندگان فرش ماشینی رفته و مجموعهای برای فروش فرش در تهران راهاندازی میکند. گویا قرار دو برادر در ابتدا این بود که یک نفر در حوزه لوازم خانگی و دیگری در حوزه فرش فعالیت داشته باشند.
فعالان حوزه فرش در گفتوگویی که با هممیهن داشتند میگویند: «این مجموعه با خرید محصولات کارخانههای فرش قم و کاشان با این شرط آغاز میکنند که طرح و بافتی که برای او میزنند به هیچ سفارشدهنده دیگری نفروشند؛ در غیر این صورت طرف قرارداد باید خسارت سنگینی به طرف اول پرداخت کند.» یک خریدار عمده حتی اگر به صورت شرایطی و با چک سفارش دهد در بازار کسادشده دوره کرونا برای کارخانهها غنیمت محسوب میشود لذا این همکاری به این شکل آغاز میشود.
نخستین مجموعه فرش در تهران دایر میشود. تبلیغ اول این مجموعه هم روی تضمین کف قیمت بود و گفته میشد مانند این طرح و بافت را جای دیگر با ۱۰۰۰ تومان قیمت کمتر هم پیدا نخواهید کرد. تبلیغات اثرگذار بود و مردم در سودای خریدی با کمترین قیمت بازار، روانه این مرکز شدند.
وقتی کار فروش فرش میگیرد، برنامهریزی برای ورود به حوزه لوازم خانگی هم انجام میشود که گویی برخلاف قول و قرار اولیه با برادر بوده است.
به نظر میرسد بعد از این تصمیم بود که ح- الف هم تصمیم میگیرد شعبهای دیگر را در افسریه تهران دایر کند. او تعدادی سوله متروکه چای را در این منطقه در اختیار میگیرد و شعبه تهران را افتتاح میکند. این منطقه به واسطه اتصال اتوبان خاوران به اتوبان بسیج در نقطه کور ترافیکی قرار داشته و با ایجاد این مرکز وضعیت ترافیک منطقه وخیمتر میشود.
اینکه پشت این دو برادر چه نهاد یا فرد صاحب قدرت و ثروتی نشسته که با چنین سرمایه و تبلیغاتی به بازار ورود کردهاند؛ محل پرسش و ابهام است. گمانهزنیها زیاد است، اما تا امروز نیز کسی به این پرسش، پاسخی نداده است.