در اندیشهی حضرت آیتالله خامنهای اهمیت واقعهی غدیر از جهت نقشی است که در مسیر آیندهی اسلام و مسلمین دارد. به تعبیر دیگر، بهجای آنکه صرفاً به چیستی این رخداد و ابعاد آن و یا شخصیت حضرت علی علیهالسلام پرداخته شود، در یک گام کلیدی و مؤثر، عظمت واقعهی غدیر در «تعیین خط حکومت اسلام و نظام اسلامی» دانسته میشود. (۹۵/۶/۳۰) با این نگاه، غدیر سه ویژگی اساسی دارد:
نخست آنکه واقعهای قابل تعریف در جریان خط هدایت بشریت است. دیگر آنکه واقعهای مربوط به سرنوشت همهی مسلمانان بوده و اختصاصی به گروه و مذهب خاصی ندارد و سوم آنکه واقعهای در جهت تکمیل بنیان آموزههای دین اسلام است. گام نخست در یادداشت پیش رو، تبیین این سه ویژگی مهم واقعهی غدیر و گام دیگر، طرح این مسئله است که وجه خاص و بهعبارتی امتیاز واقعهی غدیر در «تعیین خط حکومت اسلام و نظام اسلامی» نسبت به وقایع تاریخ صدر اسلام و آموزههای مطرحشدهی پیش از غدیر چیست؟ در پاسخ به این پرسش میتوان گفت که چگونه غدیر تجلّی و روشنکنندهی ریشه و بنیاد و همچنین سنبل و نماد طلایی حکومت مطلوب در اسلام است.
بهعنوان مقدمه، قاطبهی مسلمانان معتقد به خالقیت و مالکیت خداوند متعال نسبت به ماسوی الله بوده و همواره بر حاکمیت مطلق و تصرّف تام او تأکید داشته و دارند. همچنین از نگاه آنان، زندگی اجتماعی مطلوب و تحقق مصالح دنیوی بشریّت جز با تشکیل حکومت محقق نمیگردد. بنابراین، این موضوع محل اشتراک نظر مسلمانان است که چارهای جز وجود اذن و تأیید الهی برای تشکیل یک حکومت و تعیین حاکم نیست. همین مبانی مشترک نیز سبب شد تا مسلمانان در صدر اسلام با جان و مال و داشتههای خویش به خدمت نبی اکرم صلیاللهعلیهوآلهوسلم بهعنوان انسانی برگزیده که در جایگاه هدایتگری بشر قرار دارد، درآمده و در تحقق اهداف حاکمیت الهی ایفای نقش نمایند. به نظر میرسد مراجعهی دقیق و خوانشی متقن از مجموعه آیات و روایات با در نظرداشتن این نقاط اشتراک نافی سه برداشت و روشنکنندهی سه حقیقت واقعهی غدیر است.