به گزارش خبرآنلاین به نقل از پایاب، محمدجواد ظریف وزیر خارجه اسبق ایران و بنیانگذار اندیشکده پایاب در مقالهای برای فارن افرز نوشت:
ایالات متحده بار دیگر حملات علیه ایران را آغاز کرده است. یادداشت تفاهمی که تهران و واشنگتن ماه گذشته در سوئیس به آن دست یافتند، پس از هفتهها که به مویی بند بود، سرانجام فروپاشید. دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده در 17 تیرماه گفت: «فکر میکنم تمام شد. من دیگر نمیخواهم با [ایران] سروکار داشته باشم.»
فروپاشی این یادداشت تفاهم جای تعجب ندارد. ایران و ایالات متحده برداشتهای متفاوتی از مفاد توافق، بهویژه در مورد تنگه هرمز داشتند. تهران بر این باور بود که همانگونه که در یادداشت تفاهم آمده است، ایران قول داده است که «از تمام تلاش خود برای ایجاد ترتیبات عبور ایمن و بدون هزینه شناورهای تجاری، تنها به مدت ۶۰ روز، استفاده کند». تهران همچنین تصور میکرد که به همراه عمان و در کنار سایر کشورهای خلیج فارس، «مدیریت آینده و خدمات دریایی در تنگه هرمز را تعریف خواهند کرد.» در مقابل، واشنگتن بر این باور بود که ایران بنظیری را به همراه شبکههای تجاری جهانی ارائه میدهند. پاکستان و ترکیه نیز قابلیتهای صنعتی چشمگیر، وزن راهبردی و موقعیت ارتباطی قابلتوجهی به ارمغان میآورند.
با توجه به دههها بیاعتمادی و سوءظن در این همسایگی، از جمله در میان برخی از کشورهای عربی، و میان آنها و ایران، هیچیک از این اقدامات آسان نخواهد بود. اما نیازی نیست غرب آسیا زندانیِ گذشته پرالتهاب خود باقی بماند. رویاروییهای اخیر، نهتنها پرده از هزینههای فاجعهبارِ درگیری برداشتند، بلکه محدودیتهای بنیادینِ سیاستِ اِعمال فشار را نیز نمایان ساختند. واشنگتن و کشورهای عربی باید بپذیرند که ایران یک واقعیت ماندگار در چشمانداز منطقهای است و این همسایگی نمیتواند با حذف آن به ثبات دست یابد. همزمان، ایران میبایست اعتمادبهنفسِ بازیابی شده خود را با گشودن باب مودت به سوی همسایگان همراه سازد و تأمین امنیت را علاوه بر بازدارندگی، از دریچۀ همکاریهای مشترک پیگیری نماید. و جهان باید این واقعیت را بپذیرد که ثباتِ ماندگار را نه میتوان از خارج به غرب آسیا تزریق کرد و نه با اِعمال فشار بر آن تحمیل نمود. این ثبات میبایست با اراده و کنشگریِ ملتها و دولتهای منطقه شکل گیرد.
315