اقتصاد۲۴- سعید شمس: «تحریم» پدیدهای نامتعارف و هزینه ساز است که برای کشورها ابزاری برای کنترل رقبا محسوب میشود. بر همین اساس ایران با توجه به رویکرد اعتراضیای که به نظام بین الملل و البته غرب دارد، در طول چند دهه به بهانههای مختلف، شکلهای متعددی از تحریم را تجربه کرده است.
اکنون هم که ظاهراً برجام را باید حاشیه نشین ببینیم، ایرانیها باید آماده جدیتر شدن تحریمها و در نتیجه کورتر شدن گرههای اقتصادی باشند.
در این میان سوال این است، با توجه به تداوم احتمالی تهدیدهای بین المللی، نظام حکمرانی ایران چه پتانسیلهای داخلی و … را در مسیر خود میبیند تا بتواند با بهره گیری از آنها، هزینههای تحریم را کاهش بدهد؟
محمود جامساز، تحلیلگر مسائل اقتصادی در گفتگو با اقتصاد ۲۴ به واکاوی شرایط تحریمی و چگونگی مدیریت اقتصاد در دوران تحریم پرداخته است.
* در شرایطی که احیای برجام بعید به نظر میرسد، تکلیف تصمیم گیران برای اداره اقتصاد کشور چیست؟
– همانطور که اشاره کردید، توافق هستهای را نباید جدی گرفت؛ بنابراین ما فرض را بر این میگذاریم که برجام از همین الان مرده است. ما از روزی که ترامپ برگه خروج آمریکا از این توافق مهم را امضاء کرد، دچار تهدیدهای اقتصادی شدید بودیم، تحریمها که شدیدتر هم شده و در نتیجه ظرفیتهای اقتصادی مان تحلیل رفته است.
همچنین نتوانستیم از پتانسیلهای در دسترس بهره ببریم و همچنین نتوانستیم بخش واقعی و حقیقی اقتصاد را گسترش داده و به توسعه برسیم. در نتیجه این کوتاهی و اهمال ها، هزاران میلیارد عدم النفع داشته باشیم. از طرف دیگر با بسیاری زیانهای ناشی از تحریمها و سیاستهای غلط داخلی مواجه شدیم، با این توضیح که این روند موجب فقر بیشمار مردم و در نتیجه کاهش قدرت خریدشان شده است که این حالت به طور طبیعی باعث افزایش اعتراضها و فریاد مطالبات عامه مردم شده است که نظام حکمرانی را با چالشی بزرگ درگیر کرده است.