به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، متن پیشرو، مروری کوتاه و روان بر زمینهها، رخدادها و پیامدهای قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲؛ یکی از مهمترین نقاط عطف تاریخ معاصر ایران است.
بنابر روایت حوزه، قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ را بسیاری از مورخان نقطه آغاز نهضتی میدانند که در نهایت به پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ انجامید. این واقعه تنها یک اعتراض خیابانی نبود؛ بلکه انفجار خشم مردمی بود که احساس میکردند دین، استقلال و هویت کشورشان در معرض تهدید قرار گرفته است.
ماجرا از کجا شروع شد؟
برای فهم ۱۵ خرداد باید چند ماه به عقب برگردیم.
در سال ۱۳۴۱، حکومت محمدرضا شاه برنامهای را با عنوان «انقلاب سفید» یا «انقلاب شاه و مردم» مطرح کرد. این برنامه شامل اصلاحات ارضی، تغییر در ساختار انتخابات و برخی تحولات اجتماعی بود.
شاه این طرح را گامی به سوی پیشرفت معرفی میکرد، اما بسیاری از علما و مراجع تقلید معتقد بودند برخی از این اقداماتباعث شد رژیم نتواند با ایشان برخوردی که در ابتدا در نظر داشت انجام دهد.
امام پس از مدتی آزاد شدند؛ اما فعالیتهای سیاسی و مبارزاتی ایشان ادامه یافت.
سرانجام در سال ۱۳۴۳، پس از اعتراض شدید امام به قانون کاپیتولاسیون، رژیم شاه ایشان را به ترکیه تبعید کرد و سپس به عراق فرستاد.
چرا واقعه ۱۵ خرداد اینقدر اهمیت دارد؟
اهمیت ۱۵ خرداد فقط به درگیریهای آن روز محدود نمیشود. این قیام چند پیامد مهم داشت:
رهبری امام خمینی (ره) در سطح ملی تثبیت شد.
شکاف میان مردم مذهبی و حکومت پهلوی عمیقتر شد.
مبارزه علیه رژیم از اعتراضهای پراکنده به یک نهضت فراگیر تبدیل شد.
خاطره شهدای ۱۵ خرداد به نماد مقاومت علیه حکومت پهلوی تبدیل شد.
بسیاری از فعالان سیاسی و مذهبی، این روز را آغاز مسیر انقلاب اسلامی میدانند.