شاخص توسعه انسانی کشورمان در جدیدترین گزارش سازمان ملل ارتقا یافت و کشور با پشت سر گذاشتن چین، تنها یک پله تا ورود به گروه کشورهای دارای توسعه انسانی بسیار بالا فاصله دارد
جوان آنلاین: پیشرفت، گاهی بیصدا و پیوسته اتفاق میافتد. نه با هیاهو، بلکه با استمرار. گزارش توسعه انسانی سال ۲۰۲۵ برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) که دادههای آن بر اساس عملکرد کشورها در سال ۲۰۲۳ تنظیم شده، نشان میدهد ایران با صعودی دو پلهای نسبت به سال قبل، به رتبه ۷۵ در میان ۱۹۳ کشور جهان رسیده است. این در حالی است که ایران در سال ۲۰۲۲ در رتبه ۷۷ قرار داشت. با این ارتقا، ایران اکنون تنها یک پله با ورود به گروه کشورهای دارای توسعه انسانی بسیار بالا فاصله دارد. این دستاورد، در شرایطی محقق شده که کشورمان در طول سالهای اخیر با مجموعهای از محدودیتهای اقتصادی، تحریمهای بینالمللی و چالشهای بودجهای روبهرو بوده است. با این حال، بهبود در شاخصهایی نظیر امید به زندگی، سالهای تحصیل، و درآمد سرانه تعدیلشده بر اساس قدرت خرید (PPP)، نقش کلیدی در ارتقای جایگاه ایران در جدول جهانی داشتهاند.
شاخص توسعه انسانی چیست و چرا مهم است؟
شاخص توسعه انسانی (HDI)، ترکیبی از سه معیار کلیدی است: میانگین امید به زندگی، میانگین سالهای تحصیل و سطح درآمد سرانه. این شاخص برای نخستینبار در دهه ۱۹۹۰ از سوی سازمان ملل ارائه شد تا جایگزینی برای نگاه صرفاً اقتصادی به توسعه باشد. ایده اصلی HDI آن است که توسعه، فقط رشد اقتصادی نیست، بلکه بهبود کیفیت زندگی، سطح سلامت و دسترسی برابر به آموزش نیز در تعریف آن نقش دارد. بر همین اساس، رتبه بالاتر در این شاخص، لزوماً به معنی تولید ناخالص داخلی بالاتر نیست، بلکه نشاندهنده وضعیت بهتر در حوزههای انسانی است. کشورمان در سالهای اخیر در دو مؤلفه «سلامت» و «آموزش» رشد پایداری را تجربه کرده است. بهویژه در حوزه بهداشت عمومی، گسترش شبکه بیمه سلامت، پوشش واکسیناسیون و کاهش مرگومیر نوزادان در بهبود امید به زندگی مؤثر بودهاند. در بخش آموزش نیز گسترش دانشگاههای سراسری، توسعه آموزش مجازی و افزایش نرخ با سوادی به بهبود جایگاه کشور کمک کردهاند.
یک پله تا باشگاه توسعهیافتگان