
اقتصاد۲۴- ناآرامیهای اخیر، با تنش ارزی کلید خورد. موضوعی که پیش زمینه آن را رشد تدریجی قیمت دلار در ماههای قبل شکل داده بود. اما جهش دلار پس از یک روند تدریجی در ماههای قبل، تصوراتی را ایجاد کرد از جمله: بازار ارز از دست در رفته است، اقتصاد در معرض فروپاشی است، ابر تورم در راه است و …
اگرچه تورم مزمن بالا، موضوع قابل انکاری در اقتصاد ایران نیست و از سوی دیگر رشد نرخ ارز در نیمه دوم هر سال نیز روندی قابل پیش بینی پیدا کرده است، اما همان طور که پیشتر تحلیلهای اقتصاددانان برجستهای از جمله جواد صالحی اصفهانی استاد دانشگاه پرینستون آمریکا بررسی کردهاند و همچنین گزارشهای کارشناسی معتبر نشان میدهد، به دلایل مختلف احتمال شکل گیری ابر تورم در اقتصاد ایران پایین است.
با این حال، تصویری که همچنان در اذهان عمومی وجود دارد، این است که بازار غیر رسمی ارز، بازاری با منشا نرخ گذاری نامعلوم یا بعضاً خارجی است که مهار آن نیز به دلیل نامعلوم بودن منشا تغییر و تحولات آن، نشدنی است. بخشی از این تصویر اگر چه شاید درست باشد. نظیر افشاگری که فرزین رئیس سابق بانک مرکزی از خط دهی نرخهای غیر رسمی ارز از سوی کانالهای کاملاً خارجی انجام داد، اما گذشت زمان نشان میدهد این نرخها چندان هم بدون پشتوانه نیستند. به عنوان مثال، کارشناسان برجسته معتقدند: نرخهای غیر رسمی ارز، منعکس کنننده انتظارات نه خانوارها، بلکه واردکنندگان عمده (و بعضاً انحصاری) به کشور است. همچنین اگرچه شرکتهای موسوم به تراستیهای نفتی شاید در نرخ گذاری دلار به طور غیر رسمی نقشی نداشته باشند، اما نوع بازیگری آنها در فرایند ورود ارز به کشور، موجب شده تا عملاً بازار ارز کشور تحت تاثیر قرار بگیرد.
