ایران حتی بدون عضویت در دیوان کیفری بینالمللی (ICC) و بدون بهرسمیتشناختن رژیم صهیونیستی مسیرهای حقوقی روشنی برای شکایت از اسرائیل و امریکا در هر ۲ دیوان لاهه را دارد
جوان آنلاین: در شرایطی که حملات مستقیم رژیم صهیونیستی و امریکا به خاک و تأسیسات غیرنظامی ایران، از فرودگاههای کشوری تا مراکز هستهای تحت پادمان آژانس را هدف قرار داده، پرسش جدی جامعه حقوقی کشور این است که آیا راهی برای پاسخ قضایی بینالمللی وجود دارد یا خیر؟ دکتر فاطمه فولادی، دکترای حقوق بینالملل دانشگاه تهران در گفتوگو با «جوان» تأکید میکند که نهتنها خلأ قانونی وجود ندارد، بلکه ایران دستکم چهار مسیر روشن حقوقی پیش روی خود دارد: ۱) شکایت از اسرائیل در دیوان بینالمللی دادگستری (ICJ) با استناد به موافقتنامه شیکاگو (حمله به فرودگاهها و زیرساختهای هوایی غیرنظامی)؛ ۲) شکایت از امریکا در همان دیوان با تکیه بر پروتکل الحاقی اول کنوانسیونهای ژنو (حمله به اهداف کاملاً غیرنظامی هستهای)؛ ۳) ارجاع وضعیت به دیوان کیفری بینالمللی (ICC) از طریق اظهارنامه ویژه ماده ۱۲ حتی بدون عضویت و ۴) پیگیری کیفری داخلی قربانیان و مجروحان با عناوینی، چون محاربه و صدمات جسمی عمدی و سپس درخواست استرداد از کشورهایی که با ایران معاضدت کیفری دارند. فولادی معتقد است حتی چالشهای سیاسی ناشی از عدمبه رسمیت شناختن اسرائیل، مانع پیگیری حقوقی مستقیم نیست.
او با اشاره به نمونههای بینالمللی، توضیح میدهد که هدف نهایی ایران احیای حقوق ازدسترفته و دریافت خسارات مادی و معنوی است، نه شناسایی سیاسی طرف مقابل. از سوی دیگر، این حقوقدان یادآوری میکند که حتی در سطح داخلی، شاکیان و قربانیان حملات اخیر میتوانند از طریق دادگاههای ایرانی اقدام کنند و مستندات دقیق، نقش تعیینکنندهای در موفقیت پروندههای بینالمللی دارد. فولادی تأکید میکند که مستندسازی فوری و مطابق استانداردهای بینالمللی، کلید دستیابی به عدالت برای قربانیان و پیگیری حقوق ایران در عرصه جهانی است. متن این گفتوگو را در ادامه بخوانید.
امکان اقامه دعوا علیه امریکا در دیوان بینالمللی دادگستری
شکایت از رژیم اسرائیل از شکایت کردن علیه کشور امریکا جداست؟
