اقتصاد۲۴- آخرین اخبار در داخل وزارت امور خارجه همانند چند سال گذشته دوباره حول دو نام میچرخد؛ علی باقریکنی و عباس عراقچی. با آغاز هفته جدید در شهریور ۱۴۰۳، عباس عراقچی به عنوان وزیر امورخارجه دولت چهاردهم معارفه شد. آغاز کار عراقچی به عنوان وزیر امورخارجه پایان دوران سرپرستی «علی باقریکنی» در این وزارتخانه بود که بعد از سقوط بالگرد رییس دولت سیزدهم و همراهانش آغاز شده بود. در حقیقت در ماههای اخیر باقریکنی، سرپرستی وزارتخانهای را برعهده داشت که تا پیش از آن حسین امیرعبداللهیان سکانداری آن را در دست گرفته بود. حالا با آغاز به کار دولت چهاردهم، عباس عراقچی به صندلی وزارت نهاد دیپلماسی رسیده و باقریکنی به جای قبلی عباس عراقچی منتقل شده است؛ دبیری شورای راهبردی روابط خارجی.
آخرین اخبار در داخل وزارت امور خارجه همانند چند سال گذشته دوباره حول دو نام میچرخد؛ علی باقریکنی و عباس عراقچی. با آغاز هفته جدید در شهریور ۱۴۰۳، عباس عراقچی به عنوان وزیر امورخارجه دولت چهاردهم معارفه شد. آغاز کار عراقچی به عنوان وزیر امورخارجه پایان دوران سرپرستی «علی باقریکنی» در این وزارتخانه بود که بعد از سقوط بالگرد رییس دولت سیزدهم و همراهانش آغاز شده بود. در حقیقت در ماههای اخیر باقریکنی، سرپرستی وزارتخانهای را برعهده داشت که تا پیش از آن حسین امیرعبداللهیان سکانداری آن را در دست گرفته بود. حالا با آغاز به کار دولت چهاردهم، عباس عراقچی به صندلی وزارت نهاد دیپلماسی رسیده و باقریکنی به جای قبلی عباس عراقچی منتقل شده است؛ دبیری شورای راهبردی روابط خارجی. در حکم صادره توسط «سید کمال خرازی»، رییس شورای راهبردی روابط خارجی برای علی باقری تاکید شده است که «با توجه به نظر مقام معظم رهبری مبنی بر عضویت جنابعالی در شورای راهبردی روابط خارجی» بدینوسیله مسوولیت دبیرخانه شورا نیز به جنابعالی سپرده میشود. این دومین بار است که عراقچی و باقریکنی در یک سمت جابهجا میشوند؛ درست سه سال پیش هم علی باقریکنی جایگزین عباس عراقچی شده بود، وقتی با روی کار آمدن دولت سید ابراهیم رییسی، باقریکنی به جای عراقچی به عنوان «معاون سیاسی وزارت خارجه» و در عمل رییس تیم مذاکرهکننده منصوب شد. سه سال بعد دوباره جابهجایی این اسامی و سمتها محور اخبار وزارت امور خارجه شده است. فراتر از این موضوع، تصویر منتشر شده در رسانهها از مراسم تودیع و معارفه در روزهای اخیر، مورد تحلیل دیگری از جانب رسانهها نیز قرار گرفته است. تصویری که سعید جلیلی نیز در آن حضور دارد و علی باقریکنی و جلیلی با فاصله معنی داری از یکدیگر ایستادهاند.
داستان نزدیکی بین جلیلی و باقریکنی، داستانی مربوط به حدود دو دهه قبل است. روایت نوعی از مرید و مرادی در حوزه سیاست خارجی که علی باقریکنی را به یکی از چهرههای اصلی حلقه سعید جلیلی تبدیل کرده بود، اما با تغییر دولت و تغییر روزگار، ورق برگشت و داستان جدایی سعید جلیلی و علی باقریکنی دیگر از کسی پوشیده نبود. باقریکنی که عنوان «دانشگاه امام صادقی» را در بالای کارنامه سیاسی و اجرایی خود دارد در یک دهه گذشته کم اظهارنظر و گفتگو در نقد برجام نداشته و حضورش در کنار سعید جلیلی در ادوار مختلف در وزارت خارجه و شورای امنیت ملی او را دانشآموخته مکتب ضدمذاکره و ضدتوافق جلیلی نمایش میداد تا اینکه با روی کار آمدن دولت سیزدهم و رفتن علی باقریکنی به راس تیم مذاکرهکننده به یکباره تصویر جدیدی از باقریکنی نمایش داد. او البته همیشه دیپلماتی محافظهکار بود، اما به دلایل پنهان و پیدای مختلفی، در مقطعی از زمان باقریکنی دیگر نخواست سایه دولت سایه بر سرش باشد و از رییس این دولت و نزدیکانش، فاصله گرفت. همین شد که در دولت ابراهیم رییسی اختلافات باقریکنی با سعید جلیلی که روزگاری رفیق گرمابه و گلستان هم بودند، به اوج خود رسید و باقریکنی که قرار بود نماینده سعید جلیلی در تیم مذاکرهکننده باشد، به یکباره در قامت «مذاکرهکننده ارشد ایران در گفتگوهای احیای برجام» به حامی سرسخت زنده کردن توافق هستهای بدل شده بود. حامیای که البته به رغم تلاشهایش، زیر فشار مردان پیدا و پنهان، حامیان و مریدان سعید جلیلی، نتوانست توفیقی در احیای برجام کسب کند.
باقریکنی از خانواده قدرتمندی میآید. او فرزند محمدباقر باقریکنی -از اعضای سابق مجلس خبرگان رهبری و عضو هیات امنای موسسه جامعه الصادق- و برادرزاده محمدرضا مهدویکنی، دو روحانی صاحب نفوذ در رده اول مدیران جمهوری اسلامی است و با درگذشتشان فرصت بروز و ظهور برای فرزندان این خانوادهها بیش از پیش مهیا شد. علاوه بر این مصباحالهدی، برادر علی باقریکنی، داماد آیتالله خامنهای است. باقریکنی مثل بسیاری از اسامی دیگر نزدیک به سعید جلیلی از دانشگاه امام صادق فارغالتحصیل شد و روزگارش را از صدا و سیما آغاز کرده است. اقتصاد خوانده و سالها نیز اقتصاد درس داده است.
در سال ۱۳۷۳ پس از مدت کوتاهی حضور در سازمان صدا و سیما، فعالیت در وزارت خارجه را آغاز کرد و ابتدا به بخش معاونت عربی-آفریقایی وزارت خارجه رفت و در زمینه روابط جمهوری اسلامی با کشورهایی مثل لبنان، اردن، مصر و فلسطین فعالیت میکرد. از سال ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۲ در دولت محمود احمدینژاد در تیم هستهای ایران بود و در مذاکرات هستهای در کنار سعید جلیلی فعالیت میکرد.