رئیس شورای راهبردی فرش: اوایل دهه ۷۰ حدود ۲میلیارد دلار صادرات فرش داشتیم و ۲میلیون نفر در حوزه صنعت فرش مشغول بودند. اما اکنون این آمار به ۴۰میلیون دلار کاهش یافته است
جوان آنلاین: براساس آمار، صادرات فرش دستباف ایران از ۲میلیارددلار در دهه ۷۰ به ۴۰میلیون دلار کاهش یافته است. ورود فرشهای افغانستانی و هندی با طرحهای مشابه ایرانی به صورت قاچاق و عرضه آن با نام فرش ایرانی و بالا بودن قیمت تمام شده فرش و ممنوعیت واردات فرشهایی که صادر شده و در بازارهای خارجی فروش نرفتهاند از دهها مواردی است که موجب افت این صنعت دیرینه شده است. وزارت صمت وعده داده است به زودی شورای عالی فرش راهاندازی خواهد شد. معاون بازرگانی وزیر صمت راهحل رونق صادرات را رفع موانع قانونی، تغییر اقتصاد روستا از کشاورزی به دامپروری و قالیبافی میداند و معتقد است با تسهیل قوانین و کاهش قیمت تمامشده فرش این صنعت بار دیگر رونق میگیرد.
توسعه بیش از حد کشاورزی در روستاها در سالهای بعد از انقلاب اسلامی با عنوان خودکفایی موجب شد اقتصاد روستا از دامپروری و قالیبافی به صمت کاشت محصولات کشاورزی سوق پیدا کند. به تدریج قالیبافی نیز کاهش یافت؛ هم قیمت مواد اولیه آن گران شد و هم اینکه انگیزه روستاییان برای بافت قالی کاهش یافت. در سالهای اخیر فرش افغانستان رقیب فرش ایرانی شده است. نقشه این فرشها به قدری به فرشهای خراسانجنوبی و ایرانی شباهت دارد که حتی تشخیص آن نیز بسیار دشوار است. فرش دستباف ایران نقش مهمی در صادرات غیرنفتی و ارزآوری برای کشور دارد. این صنعت با قدمت و ارزش افزوده بالا، میتواند به کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و تقویت اقتصاد کشور کمک کند، با این حال در سالهای اخیر شاهد کاهش صادرات فرش دستباف ایران بودهایم. افغانستان، چین و ترکیه به رقیبان جمهوری اسلامی در عرصه صنعت فرش تبدیل شدهاند. این کشورها حتی با استخدام بافندگان ایرانی به تولید محصول میپردازند و این «نهایت ظلم» در حق یک ملت است. گفته میشود بافندگان در کارگاههای زیرزمینی افغانستان اقدام به بافت فرشهایی با کپی از طرحهای ایرانی کرده و آن را به نام ایران در بازارهای جهانی به فروش میرسانند، حتی گاهی نقش و نگارهای ایرانی را با جزئیترین تغییرات میبافند.
اتفاق بدتر این است که طبق اظهارات برخی از فروشندگان فرش و فعالان این صنعت مدتی است فرشهای قاچاق افغانستانی به صورت علنی در فروشگاهها به فروش میرسد و از آنجا که قیمت این نوع فرش بسیار پایینتر از فرشهای ایرانی است، خرید و فروش داغی در فضای مجازی پیدا کرده است و برخی از فروشندگان آن را به جای فرش ایرانی به خریداران قالب میکنند.
افت صادرات فرش دستباف