
اقتصاد۲۴– در مذاکرات منتهی به برجام، محمد جواد ظریف با ترفندهای رسانهای مرجع سمتوسوی فعل و انفعالات آن برهه بود، برخلاف اکنون که اولیانوف روسی خودش را در قامت مرجع رسانهای بالا کشیده است. اخیرا هم توئیت زده که ایران متن توأم با خلأها و ابهامات را نمیپذیرد و سپس همین صحبتها را مشاور تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی هم بر زبان رانده است. حال رابطهٔ سیستمی و ارگانیکی در این بین صادق است یا اتفاقی دیدگاهها با هم مَچ میشوند، بحث دیگری است.
اینکه چرا برجام تبدیل به کلاف سردرگمی شده که گرههایش کور شدهاند، مجموعهای از علل را شامل میشود. از مخالفان پروپاقرص داخلی – خارجی تا همراهان دست خالیِ داخلی – بینالمللی در مردهریگ شدن آن به نسبت خودشان سهیم هستند. اما اکنون سه عامل بسیار مهم حیاتِ برجام را تبدیل به نوعی زندگیِ نباتی کردهاند و هر روز امید به برگشت آن آب میرود. تعلل، ضعف اراده و نگاه کاسبکارانه – امنیتی آمریکا و اسرائیل یکی از مهمترین عللهای به محاق رفتن برجام است.
دیگری نقش طرفهای ثالث اعم از منطقهای/بینالمللی در ابعاد توازن و منافع است که برجام را بهنوعی گروگان گرفته است. در بُعد بینالمللی مادامی که منافع چین و روسیه ایجاب نکند، حمایت مستحکمی از احیاء برجام نخواهند داشت. در بُعد منطقهای مسئلهٔ هستهای به شدت به فرمول توازن قدرت گره خورده و کشورهای منطقهای تسلیح جمهوری اسلامی به فناوری هستهای، فارغ از دوگانهٔ صلحآمیز – غیرصلحآمیز را عامل هژمونی آن میدانند و تا جای ممکن از هرگونه خلل و کارشکنی دریغ نمیورزند.
بیشتر بخوانید: تهران و واشنگتن در یک ماراتن ۲۸ ساعته
