
اقتصاد۲۴- در اصل تغییری در سهمیه اصلی خودروهای شخصی ایجاد نمیشود و هدف نیز کاهش استفاده از کارت جایگاه و محدودکردن مصرف مازاد عنوان شده است، با این حال در لایههای عمیقتر، همان ایراد قدیمی یعنی «تخصیص یارانه به خودرو و نه به فرد» به قوت خود باقی است که سالهاست نظام یارانهای کشورمان را گرفتار کرده است.
وقتی یارانه به خودرو میرسد، خانوادهای که خودرو ندارد، عملاً کنار گذاشته میشود، بنابراین هیچ نسبت مستقیمی میان میزان دارایی خانوار و بهرهمندی از منابع عمومی برقرار نیست. این نوع تخصیص، در واقع فاصله میان دهکها را پنهانی گسترش میدهد و بخش قابل توجهی از بار مالی را بر دوش بودجه عمومی میگذارد، بنابراین اگر قرار باشد اصلاح واقعی صورت گیرد، یارانه باید «به نفر» تخصیص پیدا کند.
الگوی «انرژی به کدملی» در همین نقطه قرار دارد. این الگو سهمی از انرژی کشور را برای هر فرد تعریف میکند و اختیار مصرف یا عدممصرف آن را به مردم میسپارد. در چنین الگویی، فردی که خودرو ندارد یا مصرف اندکی دارد، سهم خود را از دست نمیدهد بلکه میتواند آن را به شکل اعتبار به فروش برساند یا در سیستم مبادله رسمی نقد کند. به بیان دیگر، یارانه از کالای مصرفی جدا و به انسان متصل میشود و این تحول اثرات عمیقی بر عدالت و رفتار مصرفی خانوارها بر جای میگذارد.
