کتاب «قاسم» نه یک زندگینامه کلاسیک و رسمی است و نه یک تحلیل سیاسی. بلکه مجموعهای است از روایتها، خاطرات، صحنهها و گفتوگوهایی که از منابع مختلف گردآوری شده و در کنار هم تصویری از دوران شکلگیری شخصیت و مجاهدتهای سلیمانی ارائه میدهد.
جوان آنلاین: «قرار بود بروم هند. کارهایم را کرده بودم. بلیت را هم برای شنبه ۱۴ دی ۱۳۹۸ گرفته بودند. تاریک و روشن صبح جمعه پیامی از همکارم رسید. نوشته بود حاج قاسم سلیمانی شهید شده است. بدون اینکه خبر را جدی بگیرم، جواب دادم لطفا در دادن این خبرها دقت کنید، ممکن است درست نباشد. در همین حین، تلویزیون را روشن کردم و صدایش را بستم. اهل خانه خواب بودند. آن را بردم روی شبکه ۶. زیرنویس کرده بود: خبر فوری! حاج قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه به قدس در فرودگاه بغداد به شهادت رسید. خبر درست بود. وقتی باور کردم نتوانستم از روی مبل بلند شوم همان موقع گفتم من نمیتوانم بروم هند!»
این جملات سطوری از مقدمه کتاب «قاسم» نوشته مرتضی سرهنگی، اثری در حوزه ادبیات مقاومت و تاریخ شفاهی است که به روایت زندگی، شخصیت و تجربههای میدانی سردار قاسم سلیمانی میپردازد. مرتضی سرهنگی که سالهاست در زمینه خاطرهنگاری جنگ ایران و عراق و ثبت روایتهای رزمندگان فعالیت میکند، در این کتاب نیز رویکرد ویژه خود را ادامه داده است؛ تمرکز بر روایتهای انسانی، جزئیات ملموس و لحظههایی که چهرهای نزدیک و باورپذیر از شخصیت حاج قاسم ارائه میدهد.
روایت زندگی حاج قاسم از زوایای مختلف
سرهنگی در سیصد و شصت و هشتمین «شب خاطره» درباره جزئیاتی از تالیف این زندگینامه میگوید: نگارش این کتاب بیش از پنج سال طول کشیده و در این مدت تلاش شده تصویری دقیق، چندبعدی و انسانی از شهید حاج قاسم سلیمانی ارائه شود، به گونهای که از نگاه صرفا تبلیغاتی فاصله گرفته شود. برای تهیه محتوای کتاب، دهها مصاحبه با افراد نزدیک، همرزمان، شاهدان و اعضای خانواده انجام شده است تا روایت زندگی و شخصیت ایشان از زوایای مختلف روشن شود. علاوه بر این، بسیاری از جزئیات کتاب بر اساس مطالعهٔ اسناد، نوشتهها و خاطرات شخصی حاج قاسم گردآوری شده است. این روش پژوهش سبب شده است که تصویر ارائهشده، نه تنها مستند و دقیق باشد، بلکه بعد انسانی و اخلاقی شخصیت او نیز بهخوبی منعکس شود.