دنیای اقتصاد :
در سالهای اخیر، تورم تقریبا به مهمترین چالش اقتصاد ایران تبدیل شده است؛ اما همچنان درباره منشأ و عوامل تداوم آن اجماع روشنی وجود ندارد. گروهی بر رشد نقدینگی و سیاستهای پولی تاکید میکنند و گروهی دیگر، شوکهای ارزی، تحریمها، اختلال در سمت عرضه و افزایش هزینههای تولید را عامل اصلی میدانند. در چنین شرایطی، تحلیل دادهمحور روندهای اقتصادی و شناسایی سازوکارهای شکلگیری تورم، میتواند تصویر دقیقتری از ریشههای این پدیده و الزامات مهار آن ارائه دهد. در همایش «چشمانداز اقتصاد ایران ۱۴۰۵» احمدرضا جلالی نائینی، تیمور رحمانی و حسین توکلیان با همین رویکرد، مهمترین روندها و شواهد آماری اثرگذار بر تورم ایران را بررسی کردند.
![]()
اما کاهش نرخ ارز به همان شدت موجب کاهش تورم نمیشود. بنابراین هر شوک ارزی آثار ماندگارتری نسبت به دورههای کاهش نرخ ارز بر جای میگذارد.
این روند تورمی پیامدهای اجتماعی قابلتوجهی را به دنبال دارد. در این میان، بیشترین آسیب تورم متوجه دهکهای پایین درآمدی است؛ زیرا سهم خوراکیها و کالاهای ضروری در سبد مصرفی آنها بیشتر است و این گروهها بالاترین نرخ تورم را تجربه میکنند. همچنین استانهای مرزی که همزمان با مشکلاتی مانند جنگ، کمبود زیرساخت و خروج کالا به کشورهای همسایه مواجهند، فشار تورمی بیشتری را تحمل میکنند. از این رو، استمرار تورم نهتنها یک مساله اقتصادی، بلکه عاملی برای تشدید نابرابری، کاهش رفاه و آسیبپذیری بیشتر اقشار کمدرآمد محسوب میشود.
