وزیر اقتصاد گویا بنا دارد با حاشیهسازی عملکرد «هیچ» چندماههاش را بپوشاند ولی مردم میگویند هرچه شما میگویید درست، اصلاً ماست سیاه بگویید برای بهبود معیشت ما چه کردهاید؟
جوان آنلاین: وزیر اقتصاد اخیراً تحریم را بهانه کرده و گفته است تحریمها چالشی برای تحقق رشد ۸درصدی اقتصاد است. عجبا چنین کرامتی داشتهاند و رونمایی نمیکردهاند! بعد از حدود چهار ماه متوجه وضعیت تحریمی اقتصاد و فراتر از آن تأثیر مخرب آن بر رشد اقتصادی شدهاند! جناب وزیر! تحریمهای تحمیلی از ابتدای انقلاب وجود داشته است و در دوران موسوم به عصربرجام که جنابتان هم مسئولیت داشتید، تشدید شد، بنابراین کسی که مسئولیتی را قبول میکند با درنظر گرفتن جمیع جهات است و باید در این شرایط پیچیده بتواند مدیریت درستی اعمال کند نه آنکه پس از سوار شدن بر مرکب شیرین قدرت، حال یادش بیفتد وای چنین مشکلی هست، پس تحقق فلان تکلیف قانونی با چالش مواجه است. چالش که وجود داشت، چرا قبول مسئولیت کردید! در چند ماه گذشته هم غالباً در حال حاشیهسازی بودهاید؛ یک روز با زیر سؤال بردن وام ازدواج، یک روز با دفاع از وامهای بیحسابوکتاب و نجومی بانکیها از جیب مردم، یک روز دیگر با پیراهن درست کردن «افایتیاف» و حال هم تحریمها! اگر شما خسته نمیشوید، مردم خسته میشوند و بلکه خسته هم شدهاند. حاشیه را رها کنید، از متن بگویید، چه کردهاید؟
عبدالناصر همتی اخیراً در یک گفتوگوی یکطرفه زنده تلویزیونی ضمن بهانهجویی تحریمی برای رسیدن به رشد ۸ درصدی اقتصاد، از تبعات تحریم بر اقتصاد ایران و چالشهای رسیدن به رشد ۸درصدی سخن گفت و از افزایش یکباره قیمت دلار نیمایی دفاع کرد.
در حالی که منتقدان معتقدند گرانی دلار نیمایی به کوچک شدن سفره مردم منجر میشود، وزیر اقتصاد بار دیگر از این سیاست دفاع و تأکید کرد نظر شخصی من این بود که دلار نیمایی یکباره بالا برود، اما نظر بانکمرکزی این است که دلار نیمایی به تدریج بالا رود. قیمت دلار نیمایی از ابتدای تشکیل دولت چهاردهم از ۴۵هزار تومان به میانه ۵۲هزار تومان رسیده و نگرانیهایی را درباره افزایش تورم و فشار بر معیشت مردم بهوجود آورده است.
وی مدعی شد: من فشاری نمیآورم، قانون بانک مرکزی میگوید نرخ ارز باید در بازار تعیین شود (بازاری که مورد تأیید بانک مرکزی باشد). بازار یعنی جایی که عرضه و تقاضا اتفاق میافتد، البته بانک مرکزی هم مداخله میکند و با مداخله بانک، بازار تنظیم میشود.
وی با بیان اینکه بازار یکی است و نمیتوانیم چند بازار داشته باشیم، افزود: ارز ترجیحی ۲۸ هزارو ۵۰۰ قانون است و جداست و ربطی به نیما ندارد، این دوتا باید یکی شود. برخی میگویند، چون شما نیما را بالا بردید، ارز آزاد هم رفت بالا.
باید گفت این موضوع ربطی به اینها ندارد؛ بخشی از افزایش قیمت ارز به دلیل تنشهای منطقه بوده است. افزایش چند روز اخیر به خاطر مسائل سوریه بوده است. در حالی همتی و تعدادی کارشناس همراه با او مدعی این موضوع هستند که برای رسیدن به ارز تکنرخی و حذف رانت ناشی از اختلاف نرخ ارز آزاد و نیمایی، باید نرخ نیما افزایش یابد، اما این تنها یک وجه ماجراست و این گروه، از اتفاقات و پیشفرضهای آن سوی گران کردن ارز نیما چیزی نمیگویند. کارشناسان هشدار داده بودند اگر نرخ نیما زیاد شود نرخ بازار هم بالا میرود. ظاهراً وزیر اقتصاد و مسئولان اقتصادی کشور به این نکته توجه ندارند که افزایش نرخ نیما در شرایطی که ۸۰درصد تولید ایران وابسته به واردات است، بهمعنای تورم و افزایش قیمت کالا و خدمات خواهد بود.
بالاخره تقدیر از دولت سیزدهم
وزیر اقتصاد که طی سه سال گذشته و بعد از آنکه در رقابت با شهید رئیسی در انتخابات ۱۴۰۰ حتی نتوانست ۹درصد آرای مردم را جذب کند، مدام به دولت سیزدهم میتاخت، بالاخره بعد از تکیه دادن بر کرسی قدرت، زبان به اعتراف اقدامات خوب دولت شهید جمهور گشود و گفت: خوب است من اینجا یادی کنم از دولت سیزدهم که واقعاً تلاش خوبی کردند که ما عضو بریکس شویم. در ارتباط با روابط با همسایگان اقدامات خوبی شده بود، ما آن را داریم با قدرت ادامه میدهیم. به نظر من قابل رسیدن به یک نتایج خیلی خوبی است، مثلاً اتحادیه اقتصادی اوراسیا که ما دیگر از امسال عضو ناظرش میشویم، یکی دو هفته دیگر تشکیل میشود، آن هم خیلی مهم است. روابط با همسایگان در جنوب خلیج فارس برایمان خیلی مهم است، روابط با عراق و ترکیه برایمان خیلی مهم است. کشورهای مختلفی که در دور و اطرافمان هستند، داریم مذاکراتی را پیش میبریم که جزو سیاستهای اصلی است.
آمار غلط جذب سرمایه!
همتی در بخشی دیگری از اظهارات یکطرفهاش مدعی شد: سرمایهگذاری خارجیمان متأسفانه خیلی کم بود، مثلاً سال گذشته چیزی حدود
۶۰۰-۷۰۰ میلیون دلار بوده و این ۶۰۰-۷۰۰ میلیون دلار اصلاً با حجم اقتصاد ما تناسب ندارد. کشورهایی مثل ترکیه و عربستان سال گذشته یکی ۱۲ میلیارد و یکی ۱۰ میلیارد دلار جذب سرمایه خارجی داشتند. این اظهارات در حالی است که در سه سال دولت سیزدهم، ۱۲ میلیارد دلار سرمایهگذاری خارجی جذب شد، در حالی که در هشت سال دولت روحانی، ۱۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری جذب شده بود.
بازهم «افایتیاف»
وی در پاسخ به این سؤال که تحریم و «افایتیاف»، کدام نقش مؤثرتری برای سرمایهگذاری داشته است، گفت: معلوم است تحریم خیلی تأثیر دارد ولی «افایتیاف» هم خیلی بیتأثیر نیست، اما بعضیها میگویند خب وقتی تحریم هست «افایتیاف» هم هست، خیر اینطوری نیست. تحریم، تمرکز میکند، الان فرض کنید تحریمهای امریکا تمرکز کرده روی برخی شرکتها و برخی صادرات ما و برخی اشخاص ولی «افایتیاف» تحریمش شامل همه مردم ایران میشود، یعنی این دانشجویانی که در خارج هم حساب باز میکنند، شامل آنها هم میشود، یعنی من میتوانم بگویم با «افایتیاف» همه ملت را دارید تحریم میکنید. همتی البته به این موضوع اشاره نکرد که ایران وقتی ۳۹ بند از ۴۱ بند تحمیلی «افایتیاف» را اجرا کرده، چه عایدی داشته است؟ و آیا همه کشورها همه بندهای چهلویکگانه «افایتیاف» را اجرا میکنند؟
همتی در پاسخ به این سؤال که پذیرش تمام شروط «افایتیاف» در نهایت به ضرر کشور است، گفت: نه اتفاقاً خیلی اشتباه است، اگر اینطور باشد، تمام آن کشورهایی که الان به ما کمک میکنند در دورزدن تحریمها و هم نقل و انتقال پولی و کالایی که انجام میدهند، همه در فهرست سفید «افایتیاف» هستند، چطور آنها میتوانند انجام بدهند، مشکلی برایشان ایجاد نمیشود، پس برای ما هم مشکل ایجاد نمیشود. به نظر عملی ادعایی بیش نیست، البته این را هم بگویم ما همین الان هم بیاییم این دوتا لایحه پالرمو و سیافتی را هم بپذیریم، معلوم نیست که الان یک ماه دیگر از فهرست سیاه بیاییم بیرون.
اعتراف همتی به نامعلوم بودن وضعیت کشورمان حتی در صورت همه الزامات تحمیلی «افایتیاف» جالب است، یعنی میگوید ایران تعهدات را قبول کند که معلوم نیست آوردهای داشته باشد.
از نظر امثال همتی، آورده مهم نیست، صرفاً گوش به فرمان باشیم؛ کاری که در برجام صورت گرفت و ایران به همه تعهدات غیرمعقول تن داد، اما دریغ از یک ریال آورده!