اقتصاد۲۴- ماجراهای کشمکش ایران و عراق بر سر مساله صادرات برق و گاز از ایران به این کشور و در مقابل عدم تعهد لازم عراقیها برای پرداخت به موقع بدهی خود به بهانه تحریمهای آمریکا حالا دیگر مساله پوشیدهای نیست و تاکنون بارها به آن اشاره شده است.
عراق که البته تاکنون به طور کامل از پرداخت خسارت و غرامت ایران در طول جنگ هشت ساله شانه خالی کرده است و در مورد مساله حق آبه نیز به جای اینکه از طرف ترکیهای گلایهمند باشد از طرف ایرانی شکایت میکند، در سالهای اخیر برخلاف ادعاهای دوستی و برادری، بارها بابت عدم پرداخت بدهی ایران پای تحریمهای آمریکا و موضوع FATF را وسط کشیده است و حتی به صراحت گفته بدون مجوزهای آمریکا پول ایران را نمیتواند پرداخت کند!
عجیب اینکه همچنان نظر بخشی از طیف اقتدارگرایان در قدرت همان است که عراق را فرصتی برای ایران میدانند بدون اینکه چندان به این موارد در رابطه اقتصادی میان دو کشور توجه کنند.
این در حالی است که تیرماه سال جاری خبری منتشر شد که دولت عراق با ایران در مورد تهاتر گاز با نفت به توافق رسید. مقامات عراق در آن زمان اعلام کرده بودند که بدهیهای خود به ایران را به یک حساب بانکی واریز کرده که طبق تحریمهای آمریکا این پول تنها میتواند برای اهداف بشردوستانه غذایی و دارویی به ایران پرداخت شود.
یعنی حتی در توافق سال جاری نیز عراق در حالی بدهی ایران را در بانکها تایید کرد که آن را منوط به نظارت طبق تحریمهای آمریکا دانسته بود.
ماجرا این است که عراق برای تامین یکسوم انرژی مورد نیاز خود به صورت جدی به گاز ایران نیاز داد، اما در نتیجه تحریمهای آمریکا علیه ایران قادر به پرداخت مستقیم هزینه گاز ایران نیست به نحوی که این کشور مجبور میشود، به سازوکار پیچیدهای برای انتقال وجوه به ایران متوسل شود. طبق این سازوکار، پرداختها باید در یک حساب بانکی نگهداری شوند و پس از تایید واشنگتن، این مبالغ میتوانند توسط تهران برای تامین مالی واردات غذا و دارو استفاده شوند. این روش باعث شد که عراق با معوقات سنگینی مواجه شود.
در حالی که مقامات عراق گفته بودند بدهیهای خود به ایران را پرداخت کردهاند، اما از آنجا که ایران نتوانسته بود این پول را دریافت کند، از میزان صادرات گاز به عراق به میزان ۵۰ درصد کاسته است. در همان زمان البته گفته میشد، بدهی عراق به ایران حدود ۱۰ تا ۱۱ میلیارد دلار است.