هنردرمانی از چه زمانی در ایران برای تشخیص و درمان بهکار گرفته شد؟
در سال 1381 که سازمان نظام روانشناختی و روانشناسی تشکیل شد، مرکز مشاوره مورد توجه قرار گرفت. ابتدا در این مراکز فعالیتها کلی بود و به مرور شکل تخصصی به خود گرفت و هنردرمانی هم یکی از این رشتههای تخصصی شد. تا پیش از این جریان اصلا هنردرمانی در جامعه ما مورد استفاده قرار نمیگرفت. اما امروز به اثبات رسیده که هنر میتواند روان انسان را درمان کند.
هنردرمانی بیشتر برای کودکان کاربرد دارد یا بزرگسالان؟
این تکنیک برای هر دو دسته مورد استفاده قرار میگیرد اما برای کودکان بیشتر کاربرد دارد. از آنجا که کودک از بیان تفکراتش عاجز است و احساساتش را بروز نمیدهد این تکنیک بیشتر جواب میدهد. وقتی کودک 45 دقیقه در کنار ماست، باید وی را از این طریق سرگرم کنیم و در لابهلای آن نیز با او صحبت کنیم و در همان حین حالت کنترل نداشته باشیم. اما با بزرگسالان از طریق گفتوگو یا مصاحبه بالینی میتوانیم به صورت مستقیم اختلالشان را تشخیص دهیم اما درباره کودک ما نیازمند ابزارهای عینی هستیم زیرا نمیتوانیم با وی مصاحبه بالینی داشته باشیم. برای بزرگسالان ممکن است هنردرمانی را بهعنوان تمرین به آنها بدهیم اما درباره کودک اینگونه نیست، وی باید کنارمان باشد و این تکنیکها را بهکار بریم.
شاخههای هنردرمانی که از سوی روانشناسان مورد استفاده قرار میگیرد، شامل چه مواردی و چه کاربردهایی است؟
هنردرمانی یک تکنیک و ابزاری است مرتبط به رشته روانشناسی که شاخههای آن شامل این موارد است: قصهدرمانی: رواندرمانگران برای کودکانی که تخیلات قوی دارند از این شیوه هم برای تشخیص و هم درمان استفاده میکنند. گاهی شده که کودکان، دوستان یا خواهر و برادر خیالی دارند و با آنها صحبت میکنند که این مساله خانواده را ناراحت میکند و میترسند که کودکانشان دچار آشفتگی روانی باشند و وقتی به ما مراجعه میکنند، از بچههایشان میخواهیم قصه بگویند، در واقع قصهدرمانی را تجویز میکنیم.