اقتصاد۲۴ با مصوبه قانونی شورای عالی بورس و اوراق بهادار پیرامون عرضه خودرو در بورس کالا در تیرماه امسال، نخستین گام در راستای کمرنگ شدن نظام قیمتگذاری دستوری در دستور کار قرار گرفت. اکنون با گذشت حدود ۵ ماه از عرضه خودرو در بورس کالا، ۲۵ هزار و ٧٤٢ دستگاه خودرو فروخته شده است که بررسی میانگین قیمت کشف شده در بورس کالا با قیمتهای بازار آزاد نشان میدهد ۷۵۰۰ میلیارد تومان رانت به جای دلالان به خودروسازان، خریداران خودرو و دولت رسیده است، اما عدهای در تلاش هستند تا این اتفاق بزرگ را نادیده بگیرند و مجددا سیستم معیوب قرعهکشی و پرابهام بازگردد.
اکنون کارشناسان و طیف زیادی از افکار عمومی به این نتیجه رسیدهاند که سازوکار بورس کالا میتواند با شفافیت در بازار خودرو، هم نفع تولیدکننده (خودروساز) و هم نفع مصرفکننده واقعی و نهایی (مردم) را در نظر گیرد. تداوم و افزایش عرضه خودرو در بورس کالا که بستر شفاف معاملات شناخته میشود، میتواند در همان گام نخست، حذف رانتبازان و نفع تولیدکننده و مصرفکننده را به دنبال داشته باشد.
سازوکار شفاف بورس کالا در زمینه عرضه خودرو میتواند تصویر شفاف و روشنی در اختیار سیاستگذار قرار دهد که با افزایش توان سمت عرضه، بازار را به سمت تعادل بکشاند. با سود حاصل از فروش خودرو در بورس کالا، خودروساز میتواند اقدام به سرمایهگذاری در طرحهای توسعه و افزایش تولید از نظر کمی و کیفی کند. تداوم این وضعیت میتواند در نهایت بهبود کیفیت محصول خودروساز و تعادل بازار خودرو را در صورت سازوکارهای افزایش عرضه و محیط رقابتی به دنبال داشته باشد.
علی یکهفلاح، عضو هیات مدیره انجمن صنایع همگن نیرومحرکه و قطعهسازان خودرو در این باره گفت: در شیوه عرضه خودرو در گذشته بهصورت قرعهکشی و یا عرضه از طریق کارخانه عرضه خودرو به قیمت کارخانهای، بخشی از این عرضهها توسط دلالان و واسطهگران خریداری میشد؛ لذا واسطههای خودرو با قیمت کارخانهای خودرو را خریداری و به قیمت بالا در بازار عرضه میکردند، اما در شیوه جدید عرضه خودرو در بورس کالا، واسطهها حذف شده اند و به مرور شاهد رشد عرضهها نیز هستیم.
وی افزود: نتیجه عرضه پرحجم خودروها در بورس، تعادل بازار در کوتاه مدت، حذف رانت قیمتی و شفافیت اطلاعات است تا مردم برنده اصلی باشند.