
اقتصاد۲۴– در ابتدا، «میلاد دخانچی» مجری برنامه به فیلم «کاپرا کجاست؟» اشاره کرد و گفت: عمده استدلال این فیلم روی مفهوم سینما بهمثابۀ آینه و تایید و رد این گزاره طراحی شده است. فیلم انصاری تلاش میکند این گزاره را به مشکل تبدیل کند و اثبات کند که این گزاره چقدر درست یا غلط است.
وی گفت: موضع فیلمساز در اثر «کاپرا کجاست؟» این است که فیلمساز با مخفی شدن پشت گزاره سینما بهمثابۀ آینه یا انعکاس دهنده وضع موجود از مسئولیت اجتماعی، سیاسی و فرهنگی خودش شانهخالی میکند.
این مجری در ادامه به تشریح وضعیت آینه پرداخت و با طرح این سوال که اساساً آینه چیست و اگر بخواهیم آن را فلسفی تجزیه و تحلیل کنیم چه کارکردی دارد، عنوان کرد: آینه در قدم اول چیزی است که انعکاس دهنده ماست. ما جلوی آینه قرار میگیریم که بازتابی از خودمان داشته باشیم و این تعریف ساده و منطقی است، اما کارکرد آینه ریزهکاریهایی دارد چراکه هیچوقت ما جلوی آینه قرار نمیگیریم که فقط خودمان را ببینیم بلکه خودمان را در معرض آینه قرار میدهیم برای سودای بهتر شدن تا خودمان را بهتر کنیم.
دخانچی با تأکید براینکه هیچوقت کارکرد آینه انعکاس نیست، تصریح کرد: آینه سودا و ترغیب بهتر شدن را بهمثابۀ کارکرد همراه دارد؛ کارکرد آینه نفی وضع موجود است. در ادبیات روانکاوی مفهومی وجود دارد و روانشناس معروف فرانسوی درباره مرحله آینهای سخن میگوید. در این مرحله کودک با خودِ متفاخر خودش همذات پنداری میکند. یعنی با خودِ آرمانی خودش همذاتپنداری میکند لذا در تعالیم روانکاوی آینه کارکرد مواجهه ما با نسخه بهتر و متعالیتر از ما دارد.
وی اظهار داشت: آینه فقط انعکاس دهنده ما نیست بلکه آینه تولید خودآگاهی میکند در عین حالی که ما را از خودمان بیگانه میکند. در آینه نفی وضع موجود قرار دارد و سودای متفاخر شدن و بهتر شدن و انعکاس نسخه والا شده ما را قرار است محقق کند. حال اگر همه این کارکردهای آینه را به سینما نسبت بدهیم آن وقت است که میتوانیم بگوییم آری سینما بهمثابۀ آینه میتواند عمل کند، اما آینهای که همه کارکردهای آینه را برای آن متصور شویم.
