هفت ماه از سال ۱۴۰۴ گذشته است؛ اما هنوز یکی از بحثبرانگیزترین بندهای قانون بودجه امسال، نه به طور کامل و دقیق اجرا شده و نه از نقطه اختلاف خارج شده است: حذف یارانه نقدی میلیونها ایرانی.
به گزارش سرویس اقتصادی تابناک؛ آنگونه که قانون بودجه امسال تصریح کرده، دولت باید در سال جاری پرداخت یارانه نقدی به سه دهک بالای درآمدی، یعنی خانوارهای دهکهای هشتم، نهم و دهم را متوقف و حذف کند.
اما از همان آغاز، مسیر اجرای این حکم قانونی پر از ابهام و ایراد بود. وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به عنوان متولی اصلی، مسئولیت دارد تا «شناسایی دقیق» خانوارهای پردرآمد را به انجام رساند؛ کاری که حالا پس از هفت ماه، هنوز محل مناقشه دولت و مجلس است.
آمار رسمی وزارت رفاه نشان میدهد در نیمه نخست سال، حدود هشت میلیون نفر از فهرست یارانهبگیران نقدی حذف شدهاند، در حالی که بر پایه برآوردهای اولیه، ۲۷ میلیون نفر در سه دهک بالای مورد اشاره قرار دارند.
اما سؤال کلیدی اینجاست: ملاک شناسایی چه بوده است؟
در ماههای اخیر، پاسخ مسئولان به این پرسش در رسانهها تکرار شده: درآمد ۱۰ میلیون تومان در ماه پس از کسر اجارهبها. یعنی کسی که روزانه حدود ۳۳۳ هزار تومان درآمد دارد، از دید دولت مستحق دریافت یارانه نقدی ۳۰۰ هزار تومانی نیست! شاخصی که در میانه تورم دو رقمی و کاهش ارزش ریال، برای بسیاری از مردم، دارای ابهام و ایراد اساسی است!
امروز در صحن علننمال» را به رخ میکشد، یکسان قضاوت کرد؟
به نظر میرسد طرح حذف گسترده یارانهها، همانند بسیاری از تصمیمات اقتصادی سالهای اخیر، گرفتار چاله داده و چالش عدالت شده است. دادههایی که ناقصند، سامانهای که معترض را نمیشنود، و معیارهایی که با واقعیت هزینههای زندگی فاصلهای قابلتوجه دارند.
در چنین شرایطی، وعده وزیر برای حذف ۲۷ میلیون نفر شاید از نگاه بودجهای جذاب باشد، اما از منظر عدالت اجتماعی، بیشتر به تصمیمی پرخطر و سیاستی ناپخته شباهت دارد.