اقتصاد۲۴-ایران کشوری که خودش با محدودیتهای جدی تأمین انرژی مواجه است و صنایعش با کمبود برق روبهرو هستند، جریان برقش به همسایه صادر میشود، اما میزان آن بهشدت کاهش داشته است. برق صادراتی به عراق متوقف شده و در افغانستان طبق قرارداد جریان دارد و میزان آن کمتر از کل واردات برق کشور است. بااینحال، کارشناسان معتقدند قطع صادرات برق از سوی ایران، با وجود ناترازی شدید بهنفع منافع ملی کشور نیست؛ چراکه با همه مشکلات تأمین برق در داخل، صادرات انرژی اقدامی راهبردی است. در خلأ انرژی ایران در سالهای ناترازی، کشورهای همسایه، برق خود را از بازار دیگری تأمین میکنند و دیگر جایی برای ایران نخواهد ماند؛ خطری که ایران را تهدید میکند.
«وقتی وارد شهرک صنعتی هرات شدیم، برق همهجا برقرار بود. هیچ چراغی خاموش نبود، هیچ خط تولیدی متوقف نشده بود.» این تصویری است که «حسین محمدیان»، عضو هیئترئیسه اتاق مشترک ایران و افغانستان، از شرایط صنعتگران افغانستان نقل کرده است. محمدیان ادامه میدهد: «ما در بخش خصوصی نمیدانیم دقیقاً چه مقدار برق و به چه شکل صادر میشود. فقط میشنویم برق آنها بدون مشکل جریان دارد و بخشی از این، برق ایران است. بارها هم پرسیدیم این برقی که حق صنعت است، چرا صادر میشود، اما هیچ جوابی نگرفتیم.»
البته کارشناسانی هم هستند که گفتههای محمدیان را رد میکنند و از خاموشیهای طولانیمدت در افغانستان خبر میدهند. اما سؤال اینجاست: مگر قرار است ایران همه برق مورد نیاز کشور همسایه را تأمین کند؟ آنهم کشوری که به تعهدات قانونی خود در مورد آب (معاهده ۱۳۵۱ هیرمند) عمل نمیکند.