نتایج پیمایشهای ملی نشان میدهد حدود ۶۳ درصد جمعیت بزرگسال کشور دچار اضافه وزن یا چاقی هستند
جوان آنلاین: چاقی و اضافه وزن که روزی معیاری از سلامتی و تمول بود، حالا نشانهای از آن است که یک جای سلامت افراد چاق میلنگد! چاقی و میزان چربی انباشته از سبک زندگی و تغذیه نادرست حکایت دارد و خودش عامل بیماریهای مختلفی همچون فشار خون و دیابت است. همه این عوارض و چالشها موجبشده در دنیا روزی را برای کنترل و پیشگیری از چاقی تعیین کنند و به این بهانه معضل چاقی را از زاویه سلامت مورد واکاوی قرار دهند.
بر اساس پژوهشهای علمی انجام شده، از سال ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۲ روند چاقی در جهان به شکل چشمگیری افزایش یافته، بهگونهای که شیوع آن در زنان حدود ۸۱ درصد و در مردان حدود ۷۰ درصد رشد داشتهاست و پیشبینی میشود در سالهای آینده نیز حدود ۵۰ درصد دیگر افزایش یابد. افراد مبتلا به چاقی در معرض ابتلا به بیماریهای متعددی از جمله دیابت، بیماریهای قلبی- عروقی و برخی سرطانها قرار دارند و بخش قابلتوجهی از مبتلایان همزمان با بیش از یک بیماری مزمن زندگی میکنند. به همین خاطر هم چالش چاقی یکی از مهمترین موضوعات مورد توجه در حوزه سلامت دنیاست.
روند فزاینده شیوع چاقی در کشور و جهان
با وجود آنکه سالهاست روز جهانی چاقی در تقویم جهانی سلامت مورد توجه قرار دارد، در کشور ما این روز عمدتاً به برگزاری سمینارهای علمی محدود شده و کمتر به عنوان فرصتی برای طرح سیاستهای کلان و چالشهای اجرایی حوزه پیشگیری و کنترل چاقی مورد استفاده قرار گرفتهاست.
باقر لاریجانی، رئیس پژوهشگاه غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران در همایش روز جهانی کنترل و پیشگیری از چاقی با اشاره به روند فزاینده شیوع چاقی در کشور و جهان، این بیماری را یکی از پیچیدهترین چالشهای سلامت قرن حاضر دانست. وی با بیان اینکه چاقی صرفاً اضافهوزن ساده نیست، بلکه یک بیماری مزمن ناشی از تجمع غیرطبیعی چربی در بدن است، گفت: «تعریف چاقی در سالهای اخیر تغییر کرده و دیگر تنها بر اساس شاخص توده بدنی (BMI) قضاوت نمیشود، بلکه میزان واقعی چربی بدن و پیامدهای متابولیک آن مورد توجه قرار میگیرد.»
۶۳ درصد جمعیت بزرگسال دچار چاقی یا اضافه وزن
چاقی پدیدهای چندعاملی است که عوامل ژنتیکی، محیطی، رفتاری و حتی تغییرات اقلیمی در بروز و تشدید این بیماری نقش دارند و به همین دلیل درمان و پیشگیری از آن نیازمند رویکردی جامع و بینبخشی است.
رئیس پژوهشگاه غدد و متابولیسم با اشاره به وضعیت ایران گفت: «نتایج پیمایشهای ملی نشان میدهد حدود ۶۳ درصد جمعیت بزرگسال کشور دچار اضافهوزن یا چاقی هستند. البته الگوی سوءتغذیه در کشور یکنواخت نیست و در برخی استانها مشکل اصلی همچنان کموزنی است، در حالی که در بسیاری از مناطق، چاقی به مسئله غالب تبدیل شدهاست.»
لاریجانی با اشاره به وضعیت الگوی تغذیه در کشور تأکید کرد: «بررسیها نشان میدهد میزان مصرف میوه، سبزیجات، لبنیات و ماهی در سبد غذایی خانوار ایرانی کمتر از حد توصیه شدهاست، در حالی که مصرف نمک همچنان بالاتر از میزان استاندارد قرار دارد.»
وی با بیان اینکه در مناطق مختلف کشور تفاوتهایی وجود دارد، تأکید کرد: «آنچه به طور کلی اهمیت دارد این است که کیفیت سبد غذایی خانوار نیازمند اصلاح جدی است. کاهش مصرف نمک، محدود کردن چربیهای ناسالم و افزایش مصرف سبزیجات، لبنیات و منابع پروتئینی سالم از جمله اقداماتی است که باید در اولویت قرار گیرد.»