تأملی بر نمایش «آتشسوزیها» که در تئاترشهر روی صحنه میرود؛
حقیقتی هولناکتر از مرگ
نمایش «آتشسوزیها» (Incendies) نوشته وجدی معود، نمایشنامهنویس لبنانی-کانادایی، با ترجمه محمدرضا خاکی منتشر شده و تارهترین اجرایش این روزها با طراحی و کارگردانی مرتضی میرمنتظمی در سالن اصلی مجموعه تئاتر شهر روی صحنه رفته است.
سرویس هنر خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) – مرجان علیپناه؛ در مدیریت پروژه مفهومی وجود دارد به نام Tailoring؛ یعنی «تطبیق و سفارشیسازی تمام اجزای یک پروژه متناسب با هدف نهایی آن». در این نگاه، هیچ عنصری فقط به خاطر زیبایی یا جذابیت وارد پروژه نمیشود. هر جزء باید ضرورتی داشته باشد و در خدمت مقصد نهایی قرار گیرد. به گمان من، مرتضی میرمنتظمی نیز در اجرای «آتشسوزیها» چنین رویکردی داشته است.
او نمایشنامه را فقط اجرا نکرده و آن را Tailor کرده است. در این اجرا، موسیقی برای تحریک احساسات به صحنه نمیآید، نور خودنمایی نمیکند، میزانسنها به دنبال خلق تصویرهای چشمنواز نیستند و بازیگران نمیکوشند توانایی فردی خود را به رخ بکشند. همهچیز در خدمت یک هدف است و آن چیزی نیست جز مواجهه بیواسطه تماشاگر با حقیقت. این همان تفاوت میان یک اجرای خوب و اجرایی است که معماری شده است. معمار چیزی به بنا اضافه نمیکند، هرچه زائد است را حذف میکند. میرمنتظمی نیز با حذف، فضای لازم را ایجاد کرده تا هیچچیز میان تماشاگر و فاجعه قرار نگیرد.