اقتصاد۲۴- حادثه در محیط کار، همیشه به یک آسیب جسمی محدود نمیشود. گاهی یک اتفاق یا ابتلا به بیماری ناشی از شغل، برای همیشه توانایی فرد را برای ادامه کار از بین میبرد و او را در شرایطی قرار میدهد که دیگر امکان تأمین معاش از طریق اشتغال را ندارد. در چنین وضعیتی، آنچه بیش از هر چیز اهمیت پیدا میکند، وجود یک پشتوانه مالی برای حفظ حداقل معیشت فرد و خانواده اوست. قانون تأمین اجتماعی نیز با در نظر گرفتن همین ضرورت، در ماده ۷۲، نحوه محاسبه و پرداخت مستمری ازکارافتادگی کلی ناشی از کار را بهطور دقیق مشخص کرده است.
فلسفه این ماده بر آن استوار است که بیمهشدهای که در نتیجه حادثه ناشی از کار یا ابتلا به بیماری حرفهای توانایی اشتغال خود را از دست میدهد، نباید یکباره از چرخه حمایتهای اجتماعی خارج شود. از همین رو، میزان مستمری او نه به صورت ثابت، بلکه بر اساس دو مؤلفه مهم یعنی «میزان دستمزد» و «سابقه پرداخت حق بیمه» تعیین میشود تا میان حقوق بیمهشده و میزان مشارکت او در نظام بیمهای تناسب برقرار باشد.
بر اساس ماده ۷۲، مستمری ماهانه ازکارافتادگی کلی ناشی از کار از حاصل ضرب یک سیوپنجم مزد یا حقوق متوسط بیمهشده در سنوات پرداخت حق بیمه به دست میآید. با این حال، قانونگذار برای جلوگیری از تضییع حقوق بیمهشدگان یا ایجاد نابرابری در پرداختها، حداقل و حداکثر مشخصی نیز تعیین کرده است. بر این اساس، مبلغ مستمری نمیتواند کمتر از ۵۰ درصد مزد یا حقوق متوسط ماهانه فرد باشد و در عین حال، از ۱۰۰ درصد آن نیز فراتر نخواهد رفت.