اقتصاد۲۴- در نظامهای مالی، قیمت، حاصل برهمکنش مداوم عرضه و تقاضاست؛ برهمکنشی که هرچه شفافتر و عمیقتر باشد، بازار به کارکرد واقعی خود نزدیکتر میشود. بورس ایران نیز در مسیر تکامل سازوکار کشف قیمت، ابزارهای مختلفی را تجربه کرده که حجم مبنا یکی از مهمترین آنها بوده است. ابزاری که در مقطعی برای کنترل نوسانهای غیرواقعی و کمعمقی بازار به کمک سیاستگذار آمد، اما امروز با رشد بازار، افزایش نقدشوندگی و توسعه بازیگران، به محدودیتی بدل شده که سرعت و پویایی معاملات را کاهش میدهد. از همین رو، سازمان بورس و اوراق بهادار تصمیم گرفته است این محدودیت را از ابتدای دیماه حذف کند.
حسن حسیننیا، کارشناس بازار سرمایه، با اشاره به پیشینه شکلگیری حجم مبنا گفت: داستان این ابزار به سال ۱۳۸۲ بازمیگردد؛ مقطعی که بازار سهام با افزایش قابلتوجه تقاضا مواجه بود و خوشبینی نسبت به بهبود شرایط اقتصادی و سودآوری شرکتها در میان فعالان بازار شکل گرفته بود. در آن مقطع، نهاد ناظر و سیاستگذار اقتصادی با این نگرانی که احتمال شکلگیری حباب سنگین در بازار سهام وجود دارد، تصمیم به تغییر برخی ساختارها گرفت.