
اقتصاد۲۴- بازار خودروی ایران در روزهای اخیر، همزمان با دو اتفاق مهم دستوپنجه نرم میکند، صعود بیوقفه دلار از کانال ۱۶۰ به کریدور ۱۹۰ هزار تومانی در کمتر از یک ماه و افت ۳۵ درصدی تولید خودروسازان بزرگ در سهماهه ابتدایی سال.
این دو متغیر نه در تقابل که در هماهنگی کامل، قیمتهای ثبت شده در بازار آزاد را به سمت قلههای تاریخی سوق داده و چشمانداز کاهش قیمت را برای ماههای پیشرو به شدت دور از ذهن ساختهاند. از منظر اقتصادی، ارز مهمترین مولفه هزینهساز در صنعت خودروی ایران است، با فرض اینکه سهم قطعات وارداتی در خودروهای داخلی و مونتاژی بین ۴۰ تا ۶۰ درصد متغیر باشد، هر ۱۰درصد افزایش دلار، بهطور میانگین بین ۴ تا ۶درصد به قیمت تمامشده اضافه میکند.
اما آنچه وضعیت را بحرانیتر میکند، شکاف فاحش میان دلار محاسباتی کارخانه (۲۸،۵۰۰ تومانی) و دلار آزاد (۱۹۰ هزار تومانی) است. این شکاف ۶.۵ برابری به خودروساز اجازه نمیدهد قیمت کارخانه را به روز کند، در نتیجه تولید را زیانده میکند و انگیزه عرضه را از بین میبرد. در چنین فضایی، تولیدکننده ترجیح میدهد تیراژ را کاهش دهد تا زیان انباشته نشود و همین تصمیم، حلقه معیوب کاهش عرضه را کامل میکند. آمار وزارت صمت نشان میدهد این سناریو دقیقا در سه ماهه امسال محقق شده است. کاهش ۳۵ درصدی تولید نسبت به مدت مشابه سال قبل، به معنای خروج حدود ۸۰ تا ۱۰۰ هزار دستگاه خودروی صفر از چرخه عرضه است.
