در دل جنگ، در آغوش کتاب؛
جنگ پایان نمییابد؛ تنها شکلش تغییر میکند
جنگ پایان نمییابد؛ تنها شکلش تغییر میکند. منوچهری با دقت نشان میدهد که چگونه اثرات جنگ – در سکوتهای خانوادگی، در ترسهای مبهم، در خاطرات ناگفته و در اضطرابهایی که نسل به نسل منتقل میشود – ادامه پیدا میکنند.
سرویس میهن و مقاومت خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)_ محمدعلی قهرمانپور، پژوهشگر تاریخ: در روزها و شبهایی که جنگ ظالمانه بیگانگان، چهلشبانهروز بر سر ملت ایران سایه انداخت و صداهای دور و نزدیکِ انفجارْ آهنگ زندگی را از هم گسیخته بود، بسیاری برای چنگزدن به تکهای آرامش، به کتاب پناه میبردند؛ به صفحاتی که نه برای فرار که برای فهمیدن و زنده ماندن ورق میخورند.
نگارنده نیز از زمره افرادی بود که در آن ایام بیشتر و بیشتر خواند و در این میان، چهار کتاب مریم منوچهری با محوریت جنگ هشتساله با عراق عصر حزب بعث – «آمیخته به بوی ادویهها»، «آهستهآهسته برایم بخوان»، «بعضیها برنمیگردند» و «گنجشکی بر گلو» – بیش از هر اثر دیگری با حال و هوای آن مقطع همنوا بودند. شاید چون جهان آثار او دنیای آدمهایی است که جنگ را در مکانهایی ساده تجربه میکنند: در اتاقهایی کوچک، در آشپزخانههایی که بوی ادویه با اضطراب آمیخته است، در سکوت شبهایی که صدای آهسته یک لالایی را میبلعد، و در گلوهایی که از گفتن حقیقت میلرزند.