
اقتصاد۲۴- نوسانات برجامی «انتظارات فعالان ساختمانی» و همچنین «نبض کلی بازار مسکن» براساس روند ۴۷ ماهه دو شاخص، تصویر شد. بررسیهای «دنیایاقتصاد» نشان میدهد از نیمه ۹۸ تاکنون، هر زمان ریسک غیراقتصادی اوج گرفته، سازندهها «قابلیت پیشبینی کوتاهمدت» را از دست دادهاند و در مقاطعی ازجمله نیمه دوم۹۹ (پایانکار ترامپ)، چشمانداز بازار مسکن «قابل رؤیت» بوده است. براساس این بررسی، وزن کارگردان خارجی بر رفتار بازیگران بازار مسکن بیشتر از تحولات درونی این بازار است؛ بهطوریکه امسال، پیشرفت موضوع «توافق»، به رغم تورم بالای ساخت، باعث بهبود خفیف فعالیت ساختمانی شد.
ترسیم یک تصویر واقعی از بازار مسکن و ساختمان، از دو شرط اصلی و مهم برای خروج این بازار از شرایط رکود تورمی خبر میدهد. این تصویر واقعی که با محوریت «موج برجامی در بازار مسکن» در «نبض انتظارات» و «عملکرد سازندهها طی ۴۷ ماه گذشته»، منعکس شده است، به دو سوال کلیدی درباره اینکه چه زمانی دوربین سازندهها به درستی کار میکند و به دنبال آن چه زمانی نبض ساخت و ساز در وضعیت تعادل قرار دارد یا دچار عدمتعادل میشود، پاسخ میدهد.

بررسیهای «دنیایاقتصاد» نشان میدهد، خروج بازار سرمایه گذاری ساختمانی و به تبع آن خروج بازار معاملات مسکن از رکود، در صورت فراهم بودن دو شرط قابل تحقق است؛ دو شرطی که میتوان در یک تعبیر کلی آن را به شرایط موج برجامی در بازار مسکن نسبت داد. یکی از این شروط، «قابلیت پیش بینی پذیری بازار برای سازنده ها» از بابت امکان ساخت و وجود قدرت خرید در سمت تقاضای بازار و شرط دیگر، «قرار گرفتن کارگردان اصلی و خارجی بازار مسکن در وضعیت نرمال و بهبود شرایط در مولفههای درونی بازار» به عنوان دومین بازیگردان سرمایه گذاری و معاملات ملکی است.
روند ۴۷ ماه اخیر دو شاخص مهم بازار مسکن یعنی «پیش بینی و انتظارات سازندهها از آینده کوتاهمدت بازار ملک» از یک سو و «تغییرات شاخص مربوط به ترسیم نمای واقعی بازار ساختوساز و معاملات مسکن از سوی سرمایه گذاران ساختمانی» از سوی دیگر، نشان میدهد برای بهبود شرایط در بازار مسکن تحقق این دو شرط الزامی است.
روند انتظارات سازندهها و وضعیت واقعی فعالیت آنها در بازار مسکن از سال ۹۸ تا ۱۴۰۲ (از نیمه دوم سال ۹۸ که روایت سازندهها و انتظارات آنها از آینده کوتاهمدت مسکن و ساختوساز در قالب گزارشهای ماهانه شامخ، از سوی اتاق تعاون ایران منتشر شد، تاکنون)، نشان میدهد، هر زمان وضعیت متغیرهای بیرونی بازار مسکن رو به بهبود بوده است، دوربین سازندهها نیز به درستی عمل کرده و آنها پیش بینی درستی از وضعیت پیش روی بازار ساختوساز و معاملات مسکن داشته اند.
