دهمین روز از سی و سومین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر شاهد اجرای
نمایشهایی بود که اکثر آنها توسط هنرمندان جوان تئاتر کارگردانی شده
بودند.
در این روز نمایشهای «مروارید» نوشته قطبالدین صادقی و
کارگردانی سروش طاهری در تالار حافظ، «بالاخره این زندگی مال کیه» به
کارگردانی اشکان خیلنژاد در سالن سمندریان تماشاخانه ایرانشهر، «پارازیت»
به کارگردانی سیما رادان در تالار انتظامی خانه هنرمندان و «هزار شلاق» به
کارگردانی احسان ملکی از خرمآباد در سالن ناظرزاده کرمانی تماشاخانه
ایرانشهر، آثاری بودند که با کارگردانهای جوان تئاتری اجرا شدند و مورد
استقبال مخاطبان قرار گرفتند.
آیدین الفت طراح صدا
و کارگردان تئاتر که در این دوره از جشنواره تئاتر فجر با دو نمایش حضور
دارد درباره مهندسی و طراح صدای یک نمایش گفت: در بحث صدا
دو واژه طراحی صدا و مهندسی صدا وجود دارد که حدود 25 سال است در فضای
تئاتری دنیا اجرا می شود و در جوایز معتبری مثل جایزه تونی نیز در کنار
جایزه بهترین کارگردانی و بازیگری مورد توجه قرار می گیرد.
وی ادامه
داد: از آنجا که تئاتر ایران در این زمینه عقب تر از کشورهای دیگر دنیا است
این مساله در تئاتر ما ناشناخته بوده و کارگردانها کمتر به آن توجه می
کنند اما از زمانی که من در سال 88 از آمریکا به ایران بازگشتم تلاش کردم
مبحث طراحی صوت و نوع انتشار اصوات در یک نمایش را باب کنم. طراحی صدای
نمایش چیزی است که از گویش بازیگر تا افکت صوتی و کلا هر چیزی که ژرفای یک
نمایش را شکل می هد، شامل می شود.
نمایش «بالاخره این زندگی ماله کیه؟» نوشته رایان کلارک و کارگردانی
اشکان خیل نژاد شب گذشته در دهمین شب از برگزاری جشنواره تئاتر فجر در بخش
مرور تئاتر ایران و مسابقه بین الملل در تماشاخانه استاد ناظرزاده کرمانی
تماشاخانه ایرانشهر به صحنه رفت.
اجرای این اثر نمایشی با استقبال
بسیار زیاد علاقمندان همراه بود و هنرمندانی چون شمس لنگرودی، محمدرضا
خاکی، مسعود فروتن، حسن معجونی، حمید پورآذری، دانیال حکیمی، محمد
امیریاراحمدی، پریندخت عابدین نژاد، هوتن شکیبا و … از جمله مهمانان این
نمایش بودند.
در یادداشت این کارگردان و بازیگر تئاتر چنین آمده است:
«سال گذشته وقتی نمایشنامه «جمعهکشی» اسماعیل خلج در مرحله بازخوانی متون جشنواره فجر رد شد، برای اجرای آن مصمم شدم. همان روزها با اینکه در دلم از معطلی دوباره مراحل شرکت در جشنواره خوشحال بودم، فکر میکردم آیا نمیشد حتی برای ادای دین و احترام به پیشکسوتی مثل اسماعیل خلج و نمایشنامه خوبش که از بهترین آثارش است، قبولش میکردند و بعد به بهانه طراحی و اجرای بد من از دور خارج میکردند؟
تعلق خاطرم به نمایش ایرانی آن هم از نوع ناب و تکرارنشدنیاش
و یادآوری دوران طلایی کارگاه نمایش و شناساندن آثار برجسته تاریخ ادبیات
نمایش کشورمان به نسل تازه ـ در حد توان ـ اصرارم را برای اجرای «جمعهکشی»
دوچندان کرد تا آنجا که پس از دو نوبت بازبینی، نمایش را مهرماه امسال روی
صحنه بردم، ولی قصه وسوسه حضور در جشنواره ادامه داشت و همزمان با اجرای «جمعهکشی»، نمایشنامه «سید دلبر» نوشته زندهیاد محمود استادمحمد را به جشنواره سیوسوم ارائه دادم. البته حدس میزدم این کار هم به سرنوشت «جمعهکشی» دچار بشود اما گمان میکردم
با تغییر احتمالی سیستم اجرایی جشنواره، شانس حضور داشته باشم که پس از
اعلام نتایج دوباره در عین ناباوری نام «سید دلبر» را در بین آثار منتخب
ندیدم.
در عوض متونی از دوستان و همکارانی قبول شده بود که حتی میشد تاریخ اجرای عموم آنها را هم پیشبینی
کرد! به هر صورت امسال هم اثر دیگری از گنجینه نمایش ایرانی پذیرفته نشد
تا این پرسش در ذهنم باقی بماند که چرا میدانی به این وسعت فقط در اختیار
نسل تازه نویسندگان قرار میگیرد؟ آیا هرگز دیگر نباید نسبت به نویسندگان برجسته کشورمان ادای دین کنیم؟ یادم میآید شبی از شبهای اجرای «جمهکشی»
در فرهنگسرای نیاوران که برحسب اتفاق مورد استقبال و توجه تماشاگران قرار
گرفته بود، دوستی پس از اجرا آمد و گفت «من در دبیرخانه جشنواره فجر فعالیت
دارم. توصیه میکنم این نمایش را برای شرکت در بخش مرور جشنواره سی و سوم فجر ارائه بده»، من هم بعد از پایان اجراها 4 نسخه از فیلم را تحویل دبیرخانه دادم، ولی در کمال بهت و ناباوری ـ اینبار از نوع حادـ متوجه شدم کار را رد کردهاند! یعنی کاری را که به توصیه خودشان ارائه داده بودم، رد کردند!
امروز پس از گذشت یک هفته از شروع جشنواره و شنیدن اخبار عجیب و غریب از اجرای کارهای دوستان، پرسشهایی در ذهنم پیش آمده که نمیدانم پاسخش را چه کسی باید بدهد؛ پرسشهایی که بیشک این روزها در ذهن خیلی از دوستان دیگر هم پرسه میزند اما مطمئنم هرگز هیچ کداممان به پاسخ قانعکنندهای نمیرسیم و تنها شاهد حضور دوستان مشخصی در سالنهای تئاتر شهر در سال پیش رو خواهیم بود. شاید این واقعیترین پاسخ پرسشهای تکراری ما باشد.
کامبیز بنان/ هشتم بهمن 93، مصادف با سالروز اجرای نمایش «وقتی دنیا سبز بود» در جشنواره سی و یکم؛ نمایشی که هرگز سالنی برای اجرای عموم به آن تعلق نگرفت.»