بیگ بنگ:
برای مثال اخترشناسان سیاهچالهای را در مرکز کهکشانی بسیار دوردست در فاصلهی حدود ۱۲.۵ میلیارد سال نوری یافتهاند که بیش از ۱۰ میلیارد برابر خورشید جرم دارد. این سیاهچالهی پُرجرم چنان دوردست است که تصور میشود در دورانی دیده میشود که عالم فقط ۶ درصد سنّ فعلیاش را داشته است: هنگامی که جهان برای نخستین بار، نور ستارهها و کهکشانها را به خود میدید. سیاهچالهها به خودی خود رؤیتپذیر نیستند چون هیچ پرتویی نمیتوانست از آنها خارج شود اما میتوان آنها را آشکار کرد.