گفتوگو با مترجم کتاب «هندوئیزم: از دیانت تا سیاست»؛
بزرگترین دموکراسی مورد تحسین جهانیان
ردپای این هاضمه فرهنگی قوی در نام خیابانها بر جای مانده است
امیرحسین ذکرگو گفت: هندوستان برای دهههای متمادی به عنوان بزرگترین دموکراسی مورد تحسین جهانیان بود. اما اینک به نظر میرسد سیاست، به نام دیانت، برای منافع فرقهای، زور بازوی خود را بر معنویت تحمیل کرده است. درباره «ظرفیت همزیستی با ادیان دیگر» مطالعه تاریخ هند نشان میدهد که آئین هندو از انعطاف و پذیرایی بیمانندی نسبت به اقوام و ادیان دیگر برخوردار بوده است. ردپای این هاضمه فرهنگی قوی در نام خیابانها بر جای مانده است.
سرویس تاریخ خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)- آناهید خزیر: سنت دینی هند، خصوصاً آیین هندویی از پر رمز و رازترین سنن دینی جهان است و گم شدن در پیچ و خم لایههای بیشمار آن بسیار آسان شاید اولین و بنیادیترین گام در شناخت هندوئیزم پذیرش سیال بودن آن است؛ سیال بودنی فرازمانی که تنها با انس با عالم اساطیر میتوان آن را چشید و فهمید. «هندوئیزم را نمیتوان تعریف کرد» این کلام ژرفی است که نویسنده کتاب آرویند شارما، تقریباً در تمام مراحل و بخشهای مختلف کتاب مکرراً بر آن تأکید میکند. او به «توصیف» هندوئیزم با دقت و استادی تمام میپردازد و اشراف خود را – هم بر تاریخ تحول سنت دینی هندویی و هم به ابعاد فلسفی شریعتی و سیاسی آن – به نمایش میگذارد نویسنده با تمایز قایل شدن میان «تعریف» و «توصیف» میکوشد تا ذهن خواننده را نرم کند و با ساختارشکنی و سیالسازی ذهن زمینه را برای ادراک پدیده جذاب و غریبی که هندوئیزم نامیده میشود فراهم آورد. این کتاب میکوشد تا هندوئیزم را نه به عنوان یک مفهوم دینی انتزاعی، بلکه در ارتباط با عناصر ملموس و همجوار آن توصیف و تبیین کند. انگیزه این مطالعات چند وجهی ارائه تصویری تمامنما از هندوئیزم در گستره تاریخ دین و عرصه سیاست است. «هندوئیزم را نمیتوان تعریف کرد!» این کلام ژرفی است که نویسنده کتاب، آرویند شارما، تقریبا در تمام مراحل و بخشهای مختلف کتاب مکررا بر آن تاکید میکند. او به توصیف هندوئیزم بادقت و استادی تمام میپردازد و اشراف خود را –هم بر تاریخ تحول سنت دینی هندویی، و هم به ابعاد فلسفی، شریعتی و سیاسی آن- به نمایش میگذارد؛ و باز هم بر کلام خود استوار میماند که هندوئیزم قابل «تعریف» نیست!
مرکز جغرافیایی هندوئیزم هند است. هند کشوری است که از یکسو بافت وجودیاش با سنتهای مناسک بیشمار دینی و معنوی و عرفانی گره خورده و از سوی دیگر به عنوان بزرگترین دموکراسی جهان توانایی تحمل ادیان مختلف و حتی تفکرات لائیک و مارکسیستی را – شاید بیش از هر کشور و فرهنگ دیگر – از خود نشان داده است. گرچه این مقوله قابل «تعریف» نیست، صد البته قابل «توصیف» هست!
آرویند شارما، دارای مدرک دکترا (مطالعات سانسکریت و هند، دانشگاه هاروارد، ۱۹۷۸؛ کارشناسی ارشد مطالعات الهیات، مدرسه الهیات هاروارد، ۱۹۷۴؛ کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشگاه سیراکیوز، ۱۹۷۰؛ کارشناسی تاریخ، اقتصاد و سانسکریت، دانشگاه اللهداد، ۱۹۵۸)، در سال ۱۹۸۷ به عنوان دانشیار دانشکده مطالعات دینی دانشگاه مکگیل در مونترال، کانادا منصوب شد، جایی که اکنون استاد بیرکس دین تطبیقی است. پیش از این، او با دانشگاههای سیدنی و کوئینزلند (بریزبن) در استرالیا و دانشگاه تمپل در فیلادلفیا، پنسیلوانیا همکاری داشته است.