به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، پاسخ به سؤالِ یک پرسشگر از مرکز ملی پاسخگوئی به سوالات دینی ارائه شده است:
پرسش:
آیا انسانی که عاشق انسان دیگری میشود، با توحید و محبت الهی منافات دارد؟
پاسخ:
در اندیشۀ اسلامی، بحث از عشق و مراتب آن همواره با تمایز میان عشق الهی و عشق انسانی همراه است. حقیقت عشق در عرفان اسلامی تنها در نسبت با خدای متعال معنا پیدا میکند و دیگر انواع عشق در سایه آن تفسیرشدنی است. بر همین اساس، بررسی نسبت عشق انسان به انسان دیگر با توحید، در گرو شناخت دقیق مفهوم عشق حقیقی و عشق مجازی است.
در نگرش اسلام، عشق حقیقی همان عشق به خداوند است؛ عشقی که به کمال مطلق تعلق میگیرد و سرچشمۀ همۀ ارزشهای معنوی به شمار میآید. این عشق، مستقل و بالذات است و هیچ محبوب دیگری در عرض آن قرار نمیگیرد.
عشق مجازی و اقسام آنتوحید ناسازگار نیست و در طول محبت الهی قرار میگیرد. محبت اهلبیت علیهم السلام نیز در شمار محبتهای حقیقی است؛ زیرا سمتوسوی آن الهی است. در مقابل، عشق مبتنی بر تمایلات جسمانی، خودخواهی یا غفلت از خداوند، در تضاد با توحید قرار میگیرد و از مصادیق عشق مجازی مذموم به شمار میآید. بنابراین معیار اصلی در ارزشگذاری عشق، جهتگیری الهی و پیوند آن با کمال و حقیقت است.
پینوشتها:
1. «ومَن أحَبَّکُم فَقَد أحَبَّ اللّه، ومَن أبغَضَکُم فَقَد أبغَضَ اللّه» (محمدباقر مجلسی؛ بحار الأنوار؛ چ 2، بیروت: مؤسسه الوفاء، ۱۴۰۳ ق، ج 102، ص 129).
2. علی انصاریانپور و سیدعباس دیانتمقدم؛ تحلیل پرسشهای اخلاقی از معصومین علیهمالسلام با روش اجتهادی؛ دفتر اول، قم: دفتر تبلیغات اسلامی، شعبه خراسان رضوی، مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی، ص 223.