
نقد و بررسی کتاب استراتژی کلان ایران نوشته ولی نصر؛
بازدارندگی در سایه یا رویارویی مستقیم؟
شایسته است ولی نصر در ویراستهای بعدی کتاب، فصلی تازه به این تحولات اختصاص دهد؛ فصلی دربارۀ گذار از «بازدارندگی سایه» به «رویارویی مستقیم» و دربارۀ اینکه برخورد آشکارتر ایران با رژیم صهیونیستی و آمریکا چه اثری بر آینده دولت امنیتی، موازنۀ قدرت منطقهای، اقتصاد سیاسی مقاومت و پایداری داخلی ایران خواهد گذاشت.
سرویس میهن و مقاومت خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)_ حامد کاظمزاده: پژوهشگر: کتاب استراتژی کلان ایران: یک تاریخ سیاسی (Iran’s Grand Strategy: A Political History)، فراتر از یک اثر پژوهشی متعارف دربارۀ سیاست خارجی جمهوری اسلامی، تلاشی است برای صورتبندی دوبارۀ فهم جهانی از رفتار سیاسی یکی از پیچیدهترین و مناقشهبرانگیزترین بازیگران قرن بیستویکم. این کتاب که در ماه مه ۲۰۲۵ از سوی انتشارات دانشگاه پرینستون منتشر شد، بهسرعت توجه محافل دانشگاهی و سیاستگذاری را به خود جلب کرد. در داخل ایران نیز دو ترجمه از آن منتشر شد که در میان آنها، ترجمۀ کامل اثر توسط انتشارات نگارستان اندیشه جایگاهی ویژه دارد. ولی نصر در این اثر مأموریتی دشوار بر عهده گرفته است: بیرون کشیدن سیاست خارجی ایران از سیاهچالۀ کلیشههای رسانهای غرب و نشاندن آن بر کرسی تحلیل تاریخی، راهبردی و نهادی. او استدلال میکند که رفتار سیاست خارجی جمهوری اسلامی نه محصول جنون ایدئولوژیک، نه صرفاً نتیجۀ الهیات سیاسی شیعی، و نه فقط برآمده از ماجراجویی منطقهای است؛ بلکه حاصل منطقی، تاریخی است که ریشه در قرنها تنهایی تمدنی، دههها اضطراب امنیتی، تجربههای تلخ مداخلۀ خارجی، جنگ، تحریم و محاصرۀ استراتژیک دارد. از منظر نصر، جمهوری اسلامی را باید نه فقط بهعنوان یک نظام ایدئولوژیک، بلکه بهمثابه یک «دولت امنیت ملی» فهم کرد؛ دولتی که در آن، مسئلۀ بقا و استقلال بر بسیاری از وجوه سیاست، اقتصاد و جامعه سایه افکنده است.
