اقتصاد۲۴- میرا قربانی فر – در روزهایی که آفتاب تیر ماه بر تن خشکیده تهران میتابد، صدای هشدارها از بیآبی پایتخت بلندتر از همیشه شده است. از قطع مکرر آب در مناطق شرقی و جنوبی شهر تا کاهش شدید ذخایر سدهای اطراف تهران، شواهد همه حاکی از آنند که بحران آب دیگر صرفاً یک تهدید آینده نیست، بلکه بحرانی جاری است.
به گزارش اقتصاد ۲۴، تهران در آستانه بحران جدی بیآبی قرار دارد. کاهش بیسابقه ذخایر سدهای پنجگانه، افت شدید سطح آبهای زیرزمینی و خشکسالیهای پیاپی، پایتخت را در وضعیت قرمز آبی قرار داده است. در حالیکه روایت رسمی، انگشت اتهام را بهسوی مردم نشانه رفته، شواهد و دادهها حکایت از شکست ساختاری در حکمرانی آبی کشور دارند.
از سوی دیگر طبق گزارشهای رسمی، ۵۱۷ دشت کشور وضعیت ممنوعه بحرانی دارند و این وضعیت بدان معناست که عملا دیگر امکان هیچ برداشتی از آبهای زیرزمینی در این مناطق وجود ندارد و اصلا آبی نمانده است و یا اگر هنوز چیزی مانده باشد برداشت از آن میتواند منجر به فرونشست زمین و نابودی اکوسیستم در این مناطق شود.
به گزارش اقتصاد ۲۴، در این شرایط برخی کارشناسان نیز میگویند که در حقیقت ایران وارد مرحله «فروپاشی هیدرولوژیکی» شده است؛ این مرحله نیز بدان معناست که یعنی اکوسیستمها و ساختارهای طبیعی آبی دیگه توان احیا خود را ندارند.
این شرایط نیز در حالی است که سازمانهای جهانی از جمله بانک جهانی و فائو بارها درباره ورشکستگی آبی به ایران هشدار داده و حتی بعضی پژوهشها ایران را در رده ۲۰ کشور در معرض خطر قحطی آبی تا ۲۰۵۰ قرار دادهاند.
این در حالی است که بر اساس دادههای شرکت آب منطقهای تهران در تابستان ۱۴۰۴، مجموع پرشدگی سدهای لار، لتیان، ماملو، طالقان و کرج به زیر ۳۰ درصد رسیده است. در برخی سدها مانند لار، ذخیره فعال از نصف ظرفیت معمول هم کمتر شده است.
به گزارش اقتصاد ۲۴، همزمان، بارندگیها نسبت به میانگین بلندمدت تا ۴۰ درصد کاهش یافته و دمای هوا در مناطق شهری تهران بیش از ۲.۵ درجه افزایش نشان میدهد. این ترکیب نگرانکننده باعث شده میزان تبخیر آبهای سطحی رشد بیسابقهای پیدا کند.