۱۸:۴۸ – ۳۰ مرداد ۱۴۰۵
ورود نام خانوادگی به زندگی عمومی ایرانیان حاصل یک تصمیم ناگهانی نبود.
باشگاه خبرنگاران جوان – ورود نام خانوادگی به زندگی عمومی ایرانیان حاصل یک تصمیم ناگهانی نبود. این اتفاق طی چند مرحله، از اواخر دوره قاجار تا سالهای نخست حکومت پهلوی، شکل گرفت و سرانجام در سیام مرداد ۱۳۱۳ به الزام عمومی رسید.
سیام مرداد ۱۳۱۳ نقطهای است که انتخاب نام خانوادگی برای همه اتباع ایران به الزام قانونی تبدیل شد. در این روز، با تصویب بخش مربوط به احوال شخصیه در قانون مدنی و تصریح ماده ۹۹۷ که «هر کس باید دارای نام خانوادگی باشد»، یکی از مهمترین تحولات هویتی تاریخ معاصر ایران رسمیت یافت. نام خانوادگی امروز چنان با هویت هر فرد گره خورده که تصور جامعهای بدون آن دشوار است. این نام در شناسنامه، مدرسه، دانشگاه، ازدواج، ارث، مالکیت، استخدام و تقریباً هر رابطه رسمی همراه افراد است و نسلهای مختلف یک خانواده را به یکدیگر پیوند میدهد. با این حال، این بخش آشنای نام ایرانیان قدمتی به اندازه تاریخ ایران ندارد. تا حدود یک قرن پیش، بخش بزرگی از مردم ایران اساساً نام خانوادگی ثابت به معنای امروزی نداشتند و آنچه در سیام مرداد ۱۳۱۳ به قانون تبدیل شد، نتیجه روندی چنددههای بود.