پیشنشست تخصصی هفتمین همایش مطالعات فیلم کوتاه تهران با عنوان «اقتباس از امر قدسی؛ بازآفرینی روایتهای کتب مقدس در سینما» با حضور محمد علی صفورا عضو هیئت علمی دانشگاه تربیتمدرس و نادره سادات سرکی کارگردان فیلم کوتاه و عضو شورای علمی همایش مطالعات فیلم کوتاه تهران عصر یکشنبه ۱۶ آذر در سالن استاد اکبر عالمی دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد.
جوان آنلاین: محمدعلی صفورا، عضو هیئت علمی دانشگاه تربیتمدرس، در پیشنشست همایش مطالعات فیلم کوتاه با تأکید بر ضرورت مشاهده منبع اصلی آثار اقتباسی، گفت: لازم است ابتدا اثر ادبی یا منبع اصلی را ببینیم تا بتوانیم میزان وفاداری فیلم به آن و همچنین بخشهای خلاقانه و مستقل اثر سینمایی را تحلیل کنیم. گاهی اقتباس چنان ماهیتی مستقل پیدا میکند که مخاطب حتی بدون آگاهی از متن اصلی، با یک اثر تازه مواجه میشود و همین استقلال، ارزشمند است.
او ادامه داد: از منظر اقتباس، نخستین نکته این است که اقتباس یک فرآیند سازنده است؛ زیرا گفتوگویی میان رسانهها ایجاد میکند و ادبیات، سینما، نمایش یا نقاشی میتوانند با هم ترکیب شده و جهانی تازه خلق کنند. اقتباس این امکان را به ما میدهد که ظرفیتهای یک رسانه دیگر را نیز در خدمت سینما بگیریم و به فضا، اتمسفر و روابط تازهتری دست پیدا کنیم.
صفورا توضیح داد: در تولید آثار سینمایی یا تلویزیونی معمولاً سه مسیر اصلی پیش روی ماست: «ایدههای کلاسیک» مثل کازابلانکا و آثار شناختهشده، شخصیتها یا جهانهای ساختهشده قبلی است؛ «ایدههای تضمینی» که پیشتر در یک رسانه موفق شدهاند، امتحان خود را پس دادهاند و حالا به شکل تازهای بازآفرینی میشوند؛ و «ایدههای اورجینال» که کاملاً مستقل و بدون اتکا به گذشته خلق میشوند. بهویژه در حوزه اقتباس، ایدههای تضمینی نقش مهمی دارند، زیرا مخاطب خود را یافته و موفقیت اولیهشان تضمین شده است.
او با اشاره به تجربههای جهانی ادامه داد: بخش زیادی از آثار موفق جهان، از جمله در هالیوود، اقتباسی از ایدههای تضمینیاند؛ از رمانهایی مانند «هری پاتر» گرفته تا عروسکها یا کمیکها که تبدیل به فیلم و سریال میشوند. در حوزه انیمیشن نیز همین روند وجود دارد و بسیاری از آثار محبوب، در رسانههای مختلف بازتولید شدهاند.