اقتصاد۲۴- در نشست «شهرسازی روی آب» که روز گذشته برگزار شد، سخنرانان نشست ضمن نقد و بررسی طرح جامع شهر تهران از افزایش حاشیهنشینی در شرایطی سخن گفتند که دولت بزرگترین مالک زمین در کشور است. به گفته کارشناسان این نشست، جمعیت حاشیهنشین کشور از ۵ درصد به ۲۵ تا ۳۰ درصد رسیده است.
سهراب مشهودی، رئیس گروه شهرسازی جامعه مهندسین مشاور در این نشست با تاکید براینکه شهرسازی به معنی تعادلبخشی بین جمعیت با فعالیتها و سکونت است و به همین دلیل اساس شهرسازی را بر جمعیت گذاشتهاند، گفت: «یکی از مباحث مؤثر بر جمعیت، آن جمعیتی است که در شهر سکونت نمیکنند که به آنها حاشیهنشین و ساکنین غیررسمی میگویند. حدود ۶۰ سال است که در ایران این نظر حاکم است که اگر ما حاشیهنشینها را به عنوان شهروند بپذیریم، نوعی تشویق شکل میگیرد و حاشیهنشینی ادامه پیدا میکند لذا تصمیم بر این شد که این اتفاق رخ ندهد. در پی همین تصمیم، یکسری ناآرامیها قبل از انقلاب ۱۳۵۷ رخ داد. در جریان انقلاب نیز بخشی از حاشیهنشینها اقدام به پایهریزی انقلاب کردند. هماکنون گفته میشود ۱۳ تا ۱۹ میلیون حاشیهنشین داریم یعنی اسکان غیررسمی از ۴ تا ۵ درصد به ۲۵ تا ۳۰ درصد رسیده و به آنها میگوییم شما شهروند نیستید.»
او با بیان اینکه جلوگیری از تراکم شهرها بهمنظور جلوگیری از افزایش جمعیت، اصلا به یکدیگر ربطی ندارند، افزود: «ما همزمان با اینکه ۱۹ میلیون حاشیهنشین داریم، ۵/۲ میلیون واحد خالی هم داریم لذا این یک نگاه صحیح نیست. دولت ما بزرگترین مالک زمین در ایران است. حدود ۷۵ تا ۸۰ درصد زمینهای ایران، دولتی است که حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد اینها لمیزرع است و عجیب اینکه مدیریت آن بر عهده وزارت کشاورزی است. مردم از سر اجبار ناشی از گرسنگی، خشکسالی و سرریز جمعیت روستاها به حاشیه شهرها میآیند و، چون زمینهای بایر دولتی را به آنها نمیدهند، میروند زمینهای کشاورزی شخصی را خریداری میکنند و کاملا عکس هدفی که دولت باید دنبال کند، رخ میدهد و حفاظت از اراضی به ضد خود تبدیل میشود.»
او همچنین با بیان اینکه جمعیتی که برای شهرها پیشبینی میشود در خود طرحها رعایت نمیشود، عنوان کرد: «طرح جامع تهران که در سال ۱۳۹۱ ابلاغ شد، تنها در سال ۱۳۹۲ شاهد افزایش بیش از یک میلیون و پنجاه هزار نفر بر سقف جمعیت بوده است. همین طرح توسط ۲۲ مشاور طراحی شده بود و بیشترین سعی بر طراحی آن شکل گرفته است. نکته جالبتر این است که اگر شما براساس دادههای طرح، یکسری محاسبه انجام دهید متوجه میشوید که با همین طرح، جمعیت تهران ۱۷ میلیون نفر میشود نه ۹ میلیون نفر! پس آنچه ما در شهرسازی انجام دادهایم، بنا کردن دیوار بر یک خشت کج بوده است.»