دشوار است که بگوییم یک گروه از مواد شیمیایی همواره بوی خوشی دارند به خصوص که آن چه ما استشمام میکنیم اغلب مخلوطی از مولکولهای مختلف است. بوی خوب یا بد این مخلوط تا حد زیادی به نحوه تعادل مولکولهای آن و هم چنین بستری که در آن بو را استشمام میکنیم بستگی دارد.
جوان آنلاین: یک نفس عمیق بکشید و به عوامل شیمیایی که پشت بوهای ناخوشایند وجود دارند بپردازید. آیا تاکنون کوله پشتیای که در تمام تابستان از آن استفاده نکرده اید را باز کرده و بوی شدیدی را استشمام کرده اید؟ احتمالا برای همه ما این اتفاق رخ داده است. بوی تعفن معمولا از یک ساندویچ یا تکه میوه فراموش شده که به آرامی در ته کیسه پوسیده شده نشئت گرفته است. اگر بیشتر به این موضوع فکر کنید به این نتیجه خواهید رسید که بوی بد ناشی از غذاهای فاسد مفید است، زیرا به ما هشدار میدهد که چیزهایی را نخوریم که باعث بیماری مان میشود. در این میان مقصران شیمیایی پشت این بوها و دیگر بوهای ناپسند چه هستند؟ آیا شیمیدانان میتوانند حدس بزنند چیزی که پیشتر هرگز بو نکرده اند بوی بد یا خوبی خواهد داشت؟ آیا میتوانید بوی بد را با بوی خوب بپوشانید؟
به گزارش فرارو، برای پاسخ به این پرسشها ابتدا باید به خود یادآوری کنیم که بوی خوب یا بد در واقع چه هستند. همان گونه که “جین پارکر” شیمیدان طعم در دانشگاه ریدینگ میگوید همه چیز به این بستگی دارد که مولکول از هر چیزی که شما استشمام میکنید (از طریق تبخیر) پرش کرده و در هوا حرکت کنند (از طریق انتشار) و بالای بینی شما پرواز میکنند! این مولکولها عصبهایی را در بالای بینی تحریک میکنند که سیگنالهایی را به مغز میفرستند. این که چرا برخی از مولکولها بوی شدید میدهند و برخی دیگر بدون برانگیختن توجه عبور میکنند هنوز به عنوان یک راز بی پاسخ باقی مانده است.
جین میگوید: “بسیار تصادفی است. ما واقعا نمیتوانیم آن را توضیح دهیم”. او میگوید شاید یک جنبه تکاملی در این مورد وجود دااشته باشد. شاید بینی اجدادمان با مولکولهایی هماهنگ شده که میتوانند اطلاعات مهمی در مورد محیط شان به آنها بدهند مانند این که آیا یک گیاه خاص برای خوردن خوب است یا خیر.
بوی تخم مرغ فاسد که از زهکشها یا سطلها به مشام میرسد میتواند با گاز سولفید هیدروژن تولید شده توسط میکروبها مرتبط باشد. در واقع، بسیاری از مولکولهای حاوی گوگرد مسئول بوی بد از جمله بوی بد دهان (هالیتوزیس) و نشت گاز هستند. به سختی میتوان گفت که معمولا ترکیبات حاوی گوگرد همیشه بوی بدی میدهند اگرچه در سطوح پایینتر ممکن است یک نُت گرمسیری ایجاد کنند و شما را به فکر نوشیدنیها یا شیرینیهای با طعم گرمسیری بیاندازند یا در ایجاد بوی گوشت نقش داشته باشند.