
اقتصاد۲۴- قابل پیشبینی است که چرخش استراتژیک ایران به سمت چین با اجرای تسریعشده توافق ۲۵ ساله جامع همکاری، به محور اصلی سیاست خارجی تهران تبدیل شود. در روند تشدید تنشها تا روزهای کنونی، پکن با خرید ۸۵ تا ۹۵ درصد نفت صادراتی ایران (حدود ۱.۶ میلیون بشکه در روز) و عبور مستقیم کشتیهای نفتی و کانتینری چینی از تنگه هرمز، نقش کلیدی در دور زدن تحریمها ایفا کرده است.
در طول یک سال گذشته (فاصله دو جنگ)، یعنی جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵ و حمله پیشدستانه آمریکا-اسرائیل در فوریه ۲۰۲۶، نقطه عطفی در روابط بینالمللی تهران ایجاد شد. حملات به تأسیسات هستهای و نظامی ایران، انزوای اقتصادی تهران را تشدید کرد و ایران را به سمت «چرخش شرقی» کامل سوق داد. توافق ۲۵ ساله جامع همکاری با چین (امضا شده در مارس ۲۰۲۱) که پیشتر به کندی پیش میرفت، پس از جنگ تابستان با سرعت بیشتری اجرا شد. روسای جمهور دو کشور در سپتامبر ۲۰۲۵ و مجدداً در مارس ۲۰۲۶ بر «اجرای کامل» آن تأکید کردند. از این رو در روزهای کنونی (مارس ۲۰۲۶)، پکن با عبور مستقیم سه کشتی کانتینری و نفتی خود از تنگه هرمز (۳۰-۳۱ مارس)، حتی در اوج تنشها، نقش اصلی در دور زدن تحریمهای شورای امنیت و آمریکا ایفا کرده است.
اما چگونه چرخش استراتژیک ایران به سمت چین پس از جنگ ۱۲ روزه و حمله فوریه ۲۰۲۶، بر اجرای کامل توافق ۲۵ ساله و نقش پکن در دور زدن تحریمها اثرگذار است؟
