۱۲:۱۵ – ۲۲ تير ۱۴۰۵
برخلاف تصور رایج، جهان دورههایی طولانی از صلح را نیز تجربه کرده؛ اما همهچیز به تعریف ما از «جنگ» بستگی دارد.
باشگاه خبرنگاران جوان – با ادامهی درگیریهای خشونتبار در نقاط مختلف جهان، این پرسش قدیمی دوباره مطرح شده است که آیا بشر تاکنون دورهای را بدون جنگ تجربه کرده است؟ پژوهشگران میگویند پاسخ به این سؤال به تعریف ما از «جنگ» بستگی دارد؛ اما تاریخدانان میگویند اگر جنگ را صرفاً نبردی میان دولتها بدانیم، تاریخ بشر دورههایی را نیز به خود دیده که در آنها جنگی رخ نداده است.
ایان موریس، تاریخدان دانشگاه استنفورد و نویسندهی کتاب «جنگ! به چه درد میخورد؟ تعارض و پیشرفت تمدن از نخستیها تا رباتها» که در سال ۲۰۱۴ منتشر شد، میگوید بخش عمدهای از تاریخ بشر پیش از شکلگیری دولتهای رسمی سپری شده است؛ نزدیک به ۹۹ درصد از تاریخ انسان بدون حکومت گذشته است.
موریس تأکید میکند اگر جنگ را نبرد میان دو دولت تعریف کنیم، تاریخ بشر دورههای صلحآمیز را نیز تجربه کرده است. اما اگر پرسش این باشد که آیا انسانها تاکنون بدون خشونت زندگی کردهاند، پاسخ از نظر او واضح است: «خیر؛ انسانها همیشه با یکدیگر جنگیده و همدیگر را کشتهاند.»