
اقتصاد۲۴- نتایج بررسیهای مرکز پژوهشهای اتاق ایران نشان میدهد: در آذرماه ۱۴۰۳، روند شامخ ترکیبی کل اقتصاد بهطور قابل توجه کاهش یافته و یکی از عمیقترین رکودهای اقتصاد ایران در این ماه به ثبت رسیده است. شامخ صنعت نیز پس از حذف آثار فصلی، به شدت و بهگونهای کمسابقه کاهش یافته است. کمبود منابع انرژی و قطعی برق، مشکل اصلی بخش تولید بوده و باعث شده است تا بنگاههای تولیدی بسیار پایینتر از ظرفیت خود فعالیت کنند. علاوه بر این، شوکهای افزایشی نرخ ارز، هزینه تامین نهادهها را برای بنگاهها افزایش داده و این در حالی است که اکثر بنگاهها (خصوصا بنگاههای کوچک و متوسط) با کمبود منابع مالی، عدم تخصیص ارز و کاهش دسترسی به تسهیلات روبهرو هستند. طبق بررسیها در آذرماه امسال کاهش تقاضای داخلی نیز رکود را در اقتصاد تشدید کرده و کاهش شاخص صادرات در ماههای اخیر نیز بیانگر آن است که تقاضای خارجی نتوانسته کاهش تقاضای داخلی را جبران کند. رفع مشکلات موجود در سیاستگذاری داخلی و موانع تجاری که به تضعیف تجارت خارجی منجر شده است، از جمله اصلاح سیاستهای مرتبط با رفع تعهد ارزی با توجه به فشارهای قیمتی موجود میتواند باعث تقویت صادرات شود. از آمار و اطلاعات اقتصادی و نظرسنجیهای انجام شده از فعالان چنین برمیآید که برای جلوگیری از تعمیق رکود در بخش تولید، سیاستگذاران باید بر تحریک تقاضا، کاهش هزینههای تولید و تقویت صادرات تمرکز کنند. این اقدامات میتواند به بازگشت بخش صنعت به مسیر رشد کمک کند.
شاخص مدیران خرید کل اقتصاد در آذر ۱۴۰۳، معادل ۴۳.۹ محاسبه شده که کمترین مقدار از اردیبهشتماه است و پس از تعدیل فصلی نیز این شاخص ۴۵.۵ برآورد شده که کمترین مقدار از تیرماه محسوب میشود. شاخص «میزان تولید محصول یا ارایه خدمت» به کمترین مقدار چهار ماهه رسیده، شاخص «میزان سفارشات جدید مشتریان» کمترین مقدار از تیرماه است، شاخص «سرعت انجام و تحویل سفارش مشتریان» کمترین مقدار از بهمن ۱۴۰۱ بوده و شاخص «میزان استخدام و بهکارگیری نیروی انسانی» بعد از دو ماه متوالی کاهش، به کف چهارماهه رسیده است. همچنین بررسی مولفههای شامخ آذرماه نشان میدهد در این ماه، شاخص «موجودی مواد اولیه یا لوازم خریداری شده» در پایینترین رکورد ۲۲ ماهه از اسفند ۱۴۰۱ قرار دارد در حالی که شاخص «قیمت مواد اولیه یا لوازم خریداری شده» بیشترین مقدار از اردیبهشت ۱۴۰۲ را به ثبت رسانده است. از نگاهی دیگر، شاخص «موجودی محصول نهایی در انبار یا کارهای در حال تکمیل» کمترین مقدار از مرداد ۱۳۹۹ را ثبت کرده و شاخص «انتظارات در مورد میزان فعالیت اقتصادی در ماه آینده»، با سقوط بیسابقه به کمترین میزان ۳۱ ماهه از خرداد ۱۴۰۱ رسیده است.
