در دوران دفاع مقدس بسیاری از مردم در اقداماتی کاملا خودجوش سازمانی برای خود درست میکردند و به میدان میآمدند، در صورتی که برخی از مواقع هیچ دستگاه دولتی یا حتی قوای نظامی کشور نمیتوانستند ساختار مستحکم این چنینی را برای مواجهه با وقایع درست کنند. در دوران دفاع مقدس نمونههای زیادی میتوان از “آتش به اختیار”ی مردم یافت ولی در اینجا فقط بخشی از آنها مورد بررسی و تحلیل قرار میگیرد.
1- کمکهای مردمی به جبهههای نبرد
در بحبوحه جنگ تحمیلی جبهههای نبرد نیاز به تجهیزات و امکانات فراوانی داشت و هر از گاهی رادیو و تلویزیون نیازهای رزمندگان اسلام را اعلام میکردند. در این شرایط مردم به صورت خودجوش در محل ستاد نمازجمعهها و مدارس کمکهای نقدی و غیرنقدی خود را برای رزمندگان اسلام در جبههها جمع میکردند تا نیازهای رزمندگان اسلام را رفع کنند.
مردم برای این کار سازمانی را ایجاد کردند و در بین خود فوراً برخی از اشخاص را مأمور کردند که هم کمکها را به صورت متمرکز جمع آوری کند و هم آنها را به جبهههای جنگ برسانند.