برچسب پلیس

گروه اندیشه: سایت پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات گفت و گویی انجام داده با پژمان برخورداری، مترجم کتاب «خشونت و مدنیت»، اثر اتین بالیبار. این گفت‌وگو به بررسی لایه‌های زیرین قدرت، طرد اجتماعی و امکان زندگی مشترک در جهان پرتنش امروز می‌پردازد. و معتقد است خشونت تنها یک پدیده دولتی نیست بلکه باید آن را در لایه ها و بخش های مختلف جامعه، اقتصاد و فرهنگ هم جستجو کرد. از منظر مترجم بالیبار در این اثر، خشونت را از زاویه‌ای غیرفرمال و غیرارادی بررسی می‌کند. او معتقد است خشونت فقط در جنگ و سرکوب خلاصه نمی‌شود، بلکه در ساختارها، مرزبندی‌های نژادی و فرایندهای «حذف و طرد اجتماعی» ریشه دارد. از نظر مولف، برخلاف تصور رایج، این کتاب یک دستورالعمل اجرایی نیست؛ بلکه چارچوبی برای فهم عمیق‌تر از «امر اجتماعی» است. مترجم تأکید می‌کند که سیاست‌گذار فرهنگی باید بداند مدیریت جامعه فقط کنترل بحران نیست، بلکه درک ریشه‌های تعارض و جلوگیری از تبدیل «اختلاف» به «حذف متقابل» است. از این رو این کتابی است که هم جامعه و هم مسئولان آن را به دقت باید مطالعه بکنند. اما نسبت این کتاب با جامعه ایران چیست؟ در دوران بحران و ناآرامی، گفتار عمومی معمولاً به سمت دوگانه‌های تند (حق/باطل یا امنیت/تهدید) می‌رود. بالیبار به ما می‌آموزد که اگر تعارض‌ها در سطح «سیاسی و مدنی» مدیریت نشوند، جامعه به سمت «خشونت افراطی و انهدام متقابل» سقوط خواهد کرد. بر این اساس، نویسنده از مدنیت به مثابه استراتژی بقا یاد کرده و هدف اصلی خود را دفاع نوعی «سیاست ضد فروپاشی» قرار داده است. مدنیت در اینجا نه یک امر تزئینی، بلکه تنها شرط ممکن برای حفظ پیوندهای جمعی در دنیایی است که نابرابری و سلطه در آن واقعیت‌های صُلب هستند. در این گفت و گو تاکید مهم مترجم کتاب آن است که این کتاب برای مطالعه شتاب‌زده نیست؛ بلکه ضرورت دارد با مفاهیمی چون «خشونت غیرقابل‌تبدیل» کلنجار رفت تا پیش‌فرض‌های ما درباره سیاست و شهروندی بازسازی شود. این گفت و گو را در ادامه می خوانید: