انگیزهٔ مؤلف در این اثر، صورتبندیِ فلسفهٔ تاریخ اسلامی بر پایه گفتمان رهبر شهید انقلاب است؛ پژوهشی که نشان میدهد تاریخ، نه رخدادی تصادفی، بلکه عرصهی پیوندِ سنن الهی، هدایت قرآنی و حرکت تمدنسازِ انسان است. در این دیدگاه، تاریخ از سطحِ «روایتِ حوادث» فراتر رفته و به «روششناسیِ فهم و عمل» برای ساختنِ آینده تبدیل میشود.
حجتالاسلام والسلمین سید حمید روحانی گفت: تاریخ برای رهبر شهید بسیار مهم بود و تأکید داشتند که ما باید تاریخ بخوانیم. مقام معظم رهبری بر این باور بودند که اگر تاریخ بهدرستی نوشته، ثبت و تدوین نشود، راه بزرگان و مسیر انقلاب دچار انحراف خواهد شد.
رهبر شهید در فرازی راجع به تاریخ گفته است: تاریخ را به عنوان یک چیز کوچک یا حاشیهای نباید خیال کرد؛ تاریخ واقعاً مهم است. تاریخ درس و گنجینه اطلاعات ما از گذشته بشریت است؛ سرگذشت ما است. مگر میشود نسبت به تاریخ بی اعتنا بود؟ بنابراین، تاریخ چیز کم اهمیتی نیست؛ واقعاً نباید به عنوان یک چیز حاشیهای به آن نگاه کرد... تاریخ عبرت است.