دسته صنعت و معدن

پدرام رفیعی*




زمین، ثروت‌های معدنی خود را در سطح به نمایش نمی‌گذارد. آنچه امروز به‌عنوان یک ذخیره معدنی بر روی نقشه دیده می‌شود، حاصل‌ میلیون‌ها سال فرآیند زمین‌شناختی است؛ اما میان وجود ماده معدنی و وجود یک معدن اقتصادی فاصله‌ای مهم وجود دارد. این فاصله همان جایی است که زمین‌شناسی به اقتصاد، فناوری و سرمایه‌گذاری پیوند می‌خورد.

دنیای اقتصاد - فاطمه صالحی :


لاستیک ماشین‌آلات معدنی فوق‌سنگین در ایران در شرایطی از مسیر واردات تامین می‌شود که برای تایرهای مورد استفاده در معادن بزرگ، تولید داخلی تایر نو وجود ندارد. در چنین شرایطی، هرگونه افزایش هزینه واردات مستقیما هزینه فعالیت معدن را بالا می‌برد؛ آن هم درحالی‌که تامین این تایرها با ریسک حمل‌ونقل، زمان طولانی ثبت‌سفارش و تخصیص ارز نیز همراه است. از این رو، سیاستگذاری وارداتی باید میان کالاهای دارای مشابه داخلی و اقلامی که تولید داخل ندارند، تفکیک قائل شود.

دنیای اقتصاد - فاطمه صالحی :


بازار جهانی مس در آستانه دوره‌ای قرار گرفته که در آن افزایش تقاضا با محدودیت‌های فزاینده در سمت عرضه همزمان شده است. برآوردهای بین‌المللی از کاهش تولید قابل‌دسترس در سال‌های آینده، تنها به افت ظرفیت اسمی معادن مربوط نیست، بلکه مجموعه‌ای از عوامل ساختاری از کاهش عیار ذخایر و افزایش عمق استخراج تا طولانی‌تر شدن زمان توسعه پروژه‌ها و دشوارتر شدن تامین مالی، چشم‌انداز عرضه این فلز را تحت‌تاثیر قرار داده است. این روند برای کشوری مانند ایران که از ذخایر قابل‌توجه مس برخوردار است، از یک‌سو یک فرصت و از سوی دیگر هشداری درباره گلوگاه‌های توسعه این صنعت محسوب می‌شود.

سینا ولی میرزا*




در سال‌های اخیر، واژه «تاب‌آوری» بیش از هر زمان دیگری وارد ادبیات اقتصادی و سیاستگذاری کشور شده است. تشدید نااطمینانی‌های ژئوپلیتیک، جنگ‌های تجاری، بحران‌های انرژی، اختلال زنجیره‌های تامین، جهش‌های قیمتی و شوک‌های مالی، اقتصادها را با مجموعه‌ای از ریسک‌های همزمان و تکرارشونده مواجه کرده‌اند. در چنین شرایطی، تاب‌آوری به یکی از مفاهیم کلیدی برای توضیح توان بنگاه‌ها در مواجهه با بحران تبدیل شده است. با این حال، رواج گسترده این واژه این خطر را به همراه دارد که هر اقتصادی که پس از یک شوک از فروپاشی کامل عبور کند، «تاب‌آور» تلقی شود. این در حالی است که در ادبیات اقتصادی، تاب‌آوری معنایی فراتر از صرفا زنده ماندن دارد.

دستورالعمل اعطای تسهیلات ارزی با دوره بازپرداخت حداکثر ۶ ماه برای واردات کالاهای اساسی ابلاغ شد. به گزارش خبرگزاری تسنیم، با هدف تامین کالاهای اساسی، حفظ امنیت غذایی، تقویت ذخایر راهبردی و تداوم زنجیره تامین این کالاها در شرایط پس از جنگ تحمیلی اخیر، دستورالعمل اعطای تسهیلات ارزی از محل منابع بانک‌ها برای واردات کالاهای اساسی از خارج کشور به مقصد سرزمین اصلی ابلاغ شد. بر اساس این دستورالعمل، موسسات اعتباری می‌توانند از محل منابع خود و در چارچوب ضوابط تعیین‌شده، تسهیلات ارزی مورد نیاز برای واردات کالاهای اساسی را در قالب اعتبار اسنادی، پرداخت اسنادی، وصولی اسنادی و حواله ارزی و همچنین سایر ارزها اعطا کنند. این دستورالعمل برای اجرا تا پایان سال جاری ابلاغ شده و هدف آن تسهیل تامین مالی واردات کالاهای اساسی و استمرار جریان ورود این کالاها به کشور است.

دنیای اقتصاد :


نااطمینانی‌های ژئوپلیتیک، نقشه صادرات محصولات کشاورزی ایران را دستخوش تغییر کرده است. هزینه حمل در مسیر امارات حدود پنج‌برابر شده و صادرات به این بازار نیز حدود ۲۰درصد کاهش یافته است. همچنین بخشی از بار صادراتی به سمت روسیه، عراق و افغانستان هدایت شده است. همزمان، صادرکنندگان با دشواری بازگشت ارز مواجهند. این تحولات، تمرکز تجارت کشاورزی بر چند بازار محدود را به ریسکی جدی تبدیل کرده است؛ وضعیتی که تنوع‌بخشی به مقاصد صادراتی و اصلاح سازوکار بازگشت ارز را بیش از گذشته ضروری می‌کند.