۱۴۰۳/۰۹/۲۹ ۱۴:۳۰

پرسش:
بین مردم خیلی مرسوم است که در مناسبتهای مختلف خون میریزنند و توصیه به شکستن تخم مرغ و دود کردن اسفند دارند، آیا در روایات برای هر کدام از اینها توصیهای وجود دارد که چه اثری دارند و در کجاها باید استفاده شوند؟
پاسخ:
همهی افراد از بلایا و مشکلات واهمه دارند و سعی دارند با راهحلهایی در دفع و رفع آنها بکوشند. در اینبین، در بین مردم آدابی برای دفع مشکلات، بلا و چشمزخم و… رایج شده است. با توجه به خرافی بودن پارهای از آداب رایج در بین عموم مردم، این موارد نیازمند بررسی و ارزیابی هستند.
در ادامه درباره تأثیر شکستن تخممرغ و دود کردن اسپند و قربانی کردن مطالبی بیان شده است.
الف. شکستن تخممرغ
در بین برخی از مردم رسم است که برای چشم نظر یا دفع بلا، تخممرغ میشکنند یا آن را جلوی لاستیک ماشین میاندازند و… . با جستوجوی بهعملآمده در منابع معتبر دینی، نکتهای در مورد شکستن تخممرغ و همچنین خاصیت دفع بلا یا دفع چشمزخم برای آن یافت نشد. بنابراین، این کار مستندی ندارد و به نظر میرسد مطلبی خرافی باشد.
همچنین علاوه بر خرافه بودن آن، اشکال شرعی نیز دارد؛ زیرا اسراف است و بیجهت هدر میرود.
همچنین این کار میتواند ناشی از تهمت و بدگمانی به دیگران باشد که این موضوع نیز در دستورات دینی نهی شده است. توصیه میشود بهجای این کار، از حرزها و دعاهای معتبری که از اهلبیت علیهمالسلام برای رفع بلا و چشم زخم نقل شده بهره برده شود.
ب. دودکردن اسپند
در منابع روایی، آثار و خواصی برای اسپند (اسفند) بیان شده است. بهعنوانمثال در حدیثی از پیامبر صلیاللهعلیهوآله ریشه و ساقه اسپند، شفا و داروی 72 بیماری دانسته شده است.(1) در روایتی دیگر، این گیاه داروی ترس عنوان شده است.(2) در حدیثی دیگر اشاره شده که 40 روز خوردن این گیاه، موجب روشن شدن نور حکمت در دل افراد میشود.(3) اما در خصوص دود کردن آن، و یا ارتباط آن با چشمزخم و دفع بلا، هیچ روایتی در منابع روایی یافت نشد. ازاینرو چنین کاری، فاقد منبع روایی و سند معتبر است. توصیه میشود افراد بهجای انجام این کار و شکستن تخممرغ از دستورالعملهای مأثور و معتبری که از اهلبیت علیهمالسلام برای دفع بلا و مشکلات رسیده استفاده ببرند.
