۱۴۰۴/۰۸/۱۴ ۱۱:۵۷

پرسش:
مطابق احادیث، برخی از عوامل هستند که سبب فشار قبر میشوند، حالا در مقابل چهکار کنیم که فشار قبر نکشیم؛ یعنی برای رهایی از فشار قبر و آرامش در قبر چه کارهایی را باید انجام بدهیم؟
پاسخ:
قرار گرفتن انسان در قبر درواقع شروعی برای عالم برزخ خواهد بود که مرحلهای میان عالم دنیا و آخرت محسوب میشود. آیات و روایات، ویژگیهای فراوانی برای آن بیان کردهاند از جمله عناوینی همچون فشار قبر و یا سؤال و جواب در این مرحله که حس ترس و نگرانی برای مردم حتی مؤمنان ایجاد میشود. در روایات عواملی برای سختی فشار قبر بیان شده که در مقابل نیز راهکارهایی برای رهایی و یا کاستن از شدت آن در اختیار مؤمنان قرار گرفته است.
در ادامه برخی از موارد کاهشدهنده و ازبینبرنده فشار قبر مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
برخی از عوامل کاهش فشار قبر و رهایی از آن
الف. عواملی که خود شخص در آن دخیل است:
برخی از این موارد توسط خود فرد قابل انجام است و در زمان حیات باید بر آنها مراقبت شود و برخی میتواند توسط دیگران و پس از دفن فرد صورت گیرد و از سختی و شدت فشار قبر بکاهد. عواملی همانند:
1. خواندن نماز شب؛
امام رضا علیهالسلام در بیانی که به شمردن برکات نماز شب اختصاص دادهاند، چرفته سؤال پرسیدند که حضرت در پاسخ فرمودند:
«وَ مَنْ حَجَّ أَرْبَعَ حِجَجٍ لَمْ تُصِبْهُ ضَغْطَهُ الْقَبْرِ أَبَدا؛ (7)
کسی که چهار بار حج بجای آورد هرگز فشار قبر نبیند.»
3. روزه گرفتن؛
روزه گرفتن در برخی ایام خاص مانند ماه رجب که در روایات چنین توصیف شده است:
«مَنْ صَامَ مِنْ رَجَبٍ أَرْبَعَهَ أَیَّامٍ عُوفِیَ مِنَ الْبَلَایَا کُلِّهَا مِنَ الْجُنُونِ وَ الْجُذَامِ وَ الْبَرَصِ وَ فِتْنَهِ الدَّجَّالِ وَ أُجِیرَ مِنْ عَذَابِ الْقَبْر… .؛ (8)
کسی که چهار روز از ماه رجب را روزه بدارد از بلاهایی چون جنون، جذام، پیسی و فتنه دجال در عافیت بوده و نیز از عذاب قبر در امان است.»
4. کامل کردن رکوع؛
اعمالى چون بهجا آوردن رکوعى تام و کامل در نماز میتواند از عذاب قبر جلوگیری کند و امام باقر علیهالسلام دراینباره میفرمایند:
«مَنْ أَتَمَّ رُکُوعَهُ لَمْ یَدْخُلْهُ وَحْشَهُ الْقَبْر؛ (9)
کسی که رکوع نمازش را کامل انجام دهد، وحشت و عذاب قبر بر او وارد نمیشود.»
5. خواندن برخی از سور؛
خواندن بعضی سورههای قرآن مانند تکاثر، (11) نساء در روز جمعه (12) و سورههای زخرف (13) در کاهش و از بین بردن عذاب قبر مؤثر دانسته شدهاند.
