این روزها مدافعان امنیت دریایی ایران در ارتش خبرساز شده اند، از اقیانوس نوردی تا توقیف نفتکش آمریکایی؛ نفتکشی با پرچم جزایر مارشال در دریای عمان که با حکم دادستانی توسط ارتش توقیف شد.
جالب است بدانید اساس توسعه حمل و نقل هم اختراع کشتیهای بخار بوده است تا حمل و نقل دریایی تسهیل شود. با توجه به اینکه ۷۱ درصد کره زمین را آب فرا گرفته است تمامی تمدنهای عظیم در پی حکمرانی به دریاها بودهاند از حکومت باستانی مصر و ایران و یونان تا حتی حکومت مغولها هم اقدام به ایجاد مسیرهای دریایی و کشتی سازی کردند تا توسعه فراسرزمینی خود را تسریع کنند.
به واسطه آسیبی که دولتها از تنش در حمل و نقل آبی متحمل میشدند اقدام به تشکیل یگانهای مشخص و سازمان یافته به منظور مقابله با خطرات و تهدیدات دریایی کردند. اهمیت استراتژیک دریاها و مسیرهای آبی محدود به دوران تاریخ نبوده و امروزه هم دریاها نقش محوری در تجارت جهانی ایفا میکنند به طوری که در سال ۲۰۲۱ تقریباً ۱۰۰ هزار کشتی تجاری با نقشهای مختلف اتصال تجاری نظامی در دنیا را رقم میزنند.در زمینه انرژی که یکی از ارکان قدرت ملی هر کشوری محسوب میشود، تردد نفتکشها که حامل اصلی انرژی دردنیا هستند هم از مسیرهای اقیانوسی انجام میگیرد.
کشور ما دارای سابقهای دیرینه در کشتی سازی و تجارت دریایی است و همواره از قدرتهای دریایی در دنیا بودیم و شواهد تاریخی اولین نیروی دریایی منظم تاریخ را هم منتسب به تمدن هخامنشیان ایران باستان میداند.امروزه نیز از قدرتهای دریایی به حساب می آییم و بیش از ۲۵۰ فروند کشتی تجاری اعم از کانتینرها نفتکش، فلهبر، رو- رو و … روند صادرات و واردات در کشور را هموار میکنند و بازوهای بازرگانی کشور به حساب می آیند. در حوزه تجارت بین المللی هم زیرساختهای خوبی در کشور داریم و با ۱۳ بندر تجاری فعال و پذیرش سالانه بیش از ۳۵ هزار کشتی در کشور در جایگاه ۲۲ قدرت دریایی غیر نظامی در جهان ایستادهایم.
نقش ارتش، رکن اساسی تجارت امنیت دریایی است و از اولویتهای رده بالای هر دولت امکان توسعه تجارت دریایی اش ذیل امنیت مسیرهای دریایی است به طوری که سالانه میلیونها دلار خرج توسعه و تأمین تجارت دریایی میشود تا پایههای اقتصادی کشورها مستحکم شود. نیروهای دریایی هر کشوری وظیفه تأمین امنیت خطوط کشتیرانی کشور مذکور را دارد.
